Theo số liệu thống kê sơ bộ vừa được Cục Hải quan công bố, hoạt động xuất khẩu của toàn ngành da giày Việt Nam trong tháng 8 ghi nhận giá trị đạt hơn 2,45 tỷ USD. Tính chung lũy kế 8 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất khẩu da giày toàn quốc đã chính thức chạm mốc 19,54 tỷ USD, đạt mức tăng 2,43% so với cùng kỳ.
Túi xách và các thị trường ngách dẫn dắt đà tăng trưởng xuất khẩu
Báo cáo chi tiết theo từng nhóm hàng cho thấy sự phân hóa tương đối rõ nét trong cơ cấu xuất khẩu ngành hàng này. Cụ thể, kim ngạch xuất khẩu giày dép các loại trong 8 tháng qua ước đạt 16,20 tỷ USD, chỉ tăng nhẹ 0,74% so với cùng kỳ năm 2025. Đây là tốc độ tăng trưởng vẫn ở mức khá thấp khi so sánh với các nhóm hàng xuất khẩu chủ lực khác như điện tử, máy móc thiết bị.
Trái ngược với đà tăng chậm của mặt hàng giày dép, xuất khẩu nhóm hàng túi xách, vali và ô dù lại duy trì đà tăng trưởng đầy tích cực. Giá trị xuất khẩu nhóm mặt hàng này đã đạt 3,34 tỷ USD trong 8 tháng, ghi nhận mức tăng vọt 11,51% so với cùng kỳ. Sự bứt phá của nhóm túi xách, vali và ô dù đã đóng vai trò là động lực quan trọng, nâng đỡ cho tổng giá trị xuất khẩu chung của toàn ngành.
Về địa lý xuất khẩu, Mỹ tiếp tục duy trì vị thế là thị trường nhập khẩu sản phẩm da giày lớn nhất của Việt Nam. Tổng kim ngạch xuất khẩu sang quốc gia này trong 8 tháng qua đã vượt mốc 8 tỷ USD. Trong đó, riêng mặt hàng giày dép chiếm 6,46 tỷ USD và nhóm mặt hàng túi xách, vali, ô dù đóng góp 1,55 tỷ USD.
Thị trường EU xếp ở vị trí thứ hai với tổng kim ngạch xuất khẩu đạt gần 5 tỷ USD, tăng 3,62% so với cùng kỳ. Điểm đáng chú ý trong bức tranh xuất khẩu da giày sang EU là sự tăng trưởng đột phá tại các thị trường ngách hoặc có quy mô trung bình.

Cụ thể, kim ngạch xuất khẩu sang Pháp tăng 10,14%, sang Đan Mạch tăng 33,20% và đặc biệt xuất khẩu sang Luxembourg tăng vọt 60,52%. Ngược lại, xuất khẩu sang thị trường truyền thống lớn trong khối là Đức lại ghi nhận mức giảm 4,81% so với cùng kỳ năm 2025.
Xét trên phạm vi toàn cầu, Việt Nam hiện vững vàng ở vị trí quốc gia sản xuất da giày lớn thứ ba thế giới, chỉ xếp sau Trung Quốc và Ấn Độ, đồng thời đứng thứ hai thế giới về khối lượng xuất khẩu.
Trước đó, trong năm 2025, tổng kim ngạch xuất khẩu của toàn ngành đã ghi nhận con số kỷ lục đạt gần 29 tỷ USD, trong đó riêng mặt hàng giày dép đóng góp trên 24 tỷ USD. Với khoảng 90% tổng sản lượng sản xuất được dành riêng cho thị trường xuất khẩu, ngành da giày thể hiện mức độ hội nhập sâu rộng vào chuỗi cung ứng toàn cầu, nhưng đồng thời cũng phải đối mặt với không ít rủi ro trước những biến động ngoại cảnh.
Giải pháp tự chủ nguyên liệu và chuẩn hóa tiêu chuẩn xanh cho hàng xuất khẩu
Nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững và giảm thiểu rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng, đại diện Hiệp hội Da giày – Túi xách Việt Nam (Lefaso) nhấn mạnh việc đẩy nhanh tốc độ phát triển ngành công nghiệp nguyên phụ liệu trong nước là nhiệm vụ cấp thiết. Việc giảm sự phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao tỷ lệ giá trị nội địa cho các đơn hàng xuất khẩu.
Trong các giải pháp được đề xuất, việc xây dựng sàn giao dịch nguyên phụ liệu và hệ thống dự trữ nguyên liệu mang tính chiến lược quốc gia – tương tự mô hình dự trữ xăng dầu – được đánh giá cao. Mô hình này sẽ hỗ trợ doanh nghiệp chủ động hơn về nguồn cung, đồng thời giảm bớt áp lực đứt gãy logistics khi thị trường thế giới xảy ra biến động lớn.
Bên cạnh bài toán nguyên liệu, xu hướng chuyển đổi xanh đang trở thành yêu cầu bắt buộc đối với mọi doanh nghiệp nếu muốn duy trì năng lực cạnh tranh xuất khẩu. Các quy định mới từ thị trường EU về giảm phát thải carbon, truy xuất nguồn gốc và áp dụng “hộ chiếu số sản phẩm” (Digital Product Passport – DPP) đòi hỏi chuẩn mực rất cao đối với hàng hóa xuất khẩu.
Để thích ứng, nhiều đơn vị đã chủ động đẩy mạnh đầu tư vào công nghệ sạch, áp dụng tự động hóa, chuyển đổi số toàn diện, đồng thời mở rộng việc sử dụng các dòng nguyên liệu tái chế, thân thiện với môi trường.
Song song đó, toàn ngành cũng đang tập trung đẩy nhanh quá trình chuyển đổi mô hình sản xuất từ gia công truyền thống (CMT) sang tự thiết kế và phát triển sản phẩm (ODM). Hướng đi này giúp doanh nghiệp từng bước xây dựng thương hiệu riêng, tạo giá trị gia tăng cao hơn và giảm dần tính phụ thuộc vào khối doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài – khu vực hiện vẫn đóng góp tới khoảng 80% tổng kim ngạch xuất khẩu của toàn ngành.
Ngoài ra, việc khai thác hiệu quả 17 hiệp định thương mại tự do (FTA) đã ký kết tiếp tục mở ra dư địa tăng trưởng to lớn. Các doanh nghiệp da giày đang tích cực chủ động mở rộng và tìm kiếm đơn hàng xuất khẩu sang các thị trường mới như Ấn Độ, Trung Đông và châu Phi, qua đó vừa đa dạng hóa thị trường tiêu thụ, vừa giảm thiểu rủi ro phụ thuộc quá lớn vào một vài thị trường truyền thống.