0
0
PVN đối diện thiếu hụt 563 triệu USD ngoại tệ nửa đầu 2025 cho các dự án trọng điểm, kiến nghị được dùng toàn bộ ngoại tệ nộp ngân sách để cân đối dòng tiền.
Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (Petrovietnam – PVN) đang trình kiến nghị lên Bộ Tài chính về việc áp dụng cơ chế tài chính đặc thù nhằm giải quyết vấn đề cân đối ngoại tệ dự kiến thiếu hụt nghiêm trọng trong nửa đầu năm 2025. Theo các báo cáo nội bộ, nhu cầu chi ngoại tệ lớn cho các dự án trọng điểm đang vượt xa khả năng tự cân đối từ các nguồn thu hiện tại của Tập đoàn, đặt ra thách thức lớn trong việc đảm bảo dòng tiền cho các hoạt động đầu tư và sản xuất kinh doanh quốc gia.
Thách thức cân đối ngoại tệ và kiến nghị đặc thù từ PVN
PVN, một trong những doanh nghiệp có tổng tài sản lớn nhất Việt Nam, đang đối diện với một áp lực đáng kể về ngoại tệ trong giai đoạn sắp tới. Tập đoàn này cho biết, chỉ riêng trong sáu tháng đầu năm 2025, số thiếu hụt ngoại tệ đã được dự tính lên đến 563 triệu USD. Sự thiếu hụt này bắt nguồn từ bản chất hoạt động của một tập đoàn năng lượng lớn, nơi mà nhu cầu chi ngoại tệ luôn ở mức cao và tập trung vào các hạng mục thiết yếu.
Các khoản chi ngoại tệ chủ yếu của PVN bao gồm việc cấp vốn cho các dự án điện đang được triển khai, chi đầu tư cho các dự án thăm dò và khai thác dầu khí, thanh toán tiền mua khí từ các chủ mỏ để đảm bảo nguồn cung cho sản xuất điện và công nghiệp, và các nghĩa vụ trả nợ vay bằng ngoại tệ. Trong khi đó, nguồn thu ngoại tệ trực tiếp của Tập đoàn lại khá hạn chế, chủ yếu đến từ nguồn cổ tức từ liên doanh Rusvietpetro và doanh thu bán dầu từ một số lô điều hành thay nước chủ nhà.
Dự báo trong thời gian tiếp theo, con số thiếu hụt ngoại tệ sẽ không dừng lại mà có xu hướng gia tăng. Điều này là do PVN tiếp tục đẩy mạnh và tập trung nguồn lực đầu tư vào các dự án chiến lược quốc gia có quy mô lớn, đòi hỏi lượng ngoại tệ khổng lồ.
Cụ thể, các dự án trọng điểm được nhắc đến bao gồm Dự án Khí-Điện Cá Voi Xanh, Chuỗi dự án Khí Lô B – Ô Môn, Nhà máy Nhiệt điện Long Phú 1, và một số nhà máy điện khí khác. Đây đều là những dự án mang tính quyết định đối với an ninh năng lượng quốc gia và sự phát triển kinh tế vĩ mô của đất nước.
Để ứng phó với tình hình này và đảm bảo cân đối dòng tiền ngoại tệ phục vụ đầu tư, PVN đã chính thức đề nghị Bộ Tài chính xem xét một cơ chế đặc thù. Cụ thể, Tập đoàn kiến nghị được phép sử dụng toàn bộ số ngoại tệ phải nộp Ngân sách Nhà nước để bù đắp cho nhu cầu chi tiêu ngoại tệ của mình.
Kiến nghị này đặt ra một vấn đề cần cân nhắc so với quy định hiện hành. Theo các quy định hiện tại, Công ty mẹ PVN chỉ được sử dụng một phần số ngoại tệ phải nộp Ngân sách Nhà nước để cân đối chi tiêu ngoại tệ, nhưng không vượt quá 30% nhu cầu chi ngoại tệ của Công ty mẹ.
Phần còn thiếu, PVN phải tự cân đối. Các khoản thu nộp Ngân sách Nhà nước tương ứng với số ngoại tệ được sử dụng sẽ được quy đổi ra tiền đồng Việt Nam theo quy định. Việc PVN đề nghị được sử dụng toàn bộ ngoại tệ phải nộp ngân sách phản ánh mức độ cấp thiết và quy mô của sự thiếu hụt mà Tập đoàn đang đối mặt.
Cơ chế quản lý mới và tình hình tài chính của PVN năm 2024
Cùng với kiến nghị về cân đối ngoại tệ, PVN cũng đề xuất một số thay đổi liên quan đến cơ chế quản lý và hạch toán tại liên doanh Việt-Nga Vietsovpetro (VSP). PVN đề nghị được giao trách nhiệm trực tiếp quản lý và hạch toán vào vốn chủ sở hữu toàn bộ vốn góp của Chính phủ Việt Nam trong VSP. Đồng thời, PVN sẽ chịu trách nhiệm quản lý và giám sát hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của VSP theo quy định pháp luật hiện hành.
Điều quan trọng là đề xuất này cũng bao gồm việc PVN được hợp nhất toàn bộ tài sản, nợ phải trả, doanh thu, và chi phí của VSP vào báo cáo tài chính hợp nhất của Tập đoàn. Đây được xem là cơ sở pháp lý nhằm mục đích giúp báo cáo tài chính hợp nhất của PVN phản ánh một cách đầy đủ và chính xác toàn bộ tài sản, nguồn vốn, doanh thu, và lợi nhuận có liên quan đến Vietsovpetro. Động thái này cho thấy nỗ lực của PVN trong việc kiện toàn tổ chức quản lý và tài chính doanh nghiệp một cách minh bạch và toàn diện hơn.
Về tình hình tài chính, trong năm tài chính 2024, PVN đã ghi nhận tổng doanh thu thuần hợp nhất đạt gần 558.602 tỷ đồng, tăng khoảng 8,1% so với năm 2023. Tuy nhiên, dù doanh thu tăng, lợi nhuận gộp của Tập đoàn lại giảm 7,6%, chỉ còn hơn 54.719 tỷ đồng sau khi trừ đi giá vốn hàng bán.
Lợi nhuận kế toán trước thuế hợp nhất năm 2024 của PVN đạt 46.496 tỷ đồng. Con số này giảm khoảng 17,5% so với năm trước và là mức thấp nhất trong vòng 4 năm gần đây. Lợi nhuận sau thuế của Tập đoàn cũng theo xu hướng giảm, đạt 32.674 tỷ đồng, giảm gần 19% so với năm 2023.
Tính đến ngày 31/12/2024, tổng tài sản hợp nhất của PVN đạt hơn 1,08 triệu tỷ đồng, tăng hơn 69.000 tỷ đồng so với thời điểm đầu năm. Trong cơ cấu tài sản, tiền và các khoản tương đương tiền ghi nhận mức tăng trưởng mạnh gần 59%, đạt 136.381 tỷ đồng. Tập đoàn cũng đang duy trì các khoản tiền gửi có kỳ hạn với tổng giá trị gần 280.000 tỷ đồng. Một điểm đáng lưu ý là trong tổng số tiền mặt và tiền gửi ngân hàng, có hơn 88.000 tỷ đồng là Quỹ thu dọn mỏ mà PVN đang giữ hộ cho các nhà thầu.
Những dữ liệu này cung cấp cái nhìn tổng quan về quy mô tài chính và những biến động về lợi nhuận của PVN trong bối cảnh Tập đoàn đang tích cực đề xuất các cơ chế tài chính đặc thù để đảm bảo nguồn ngoại tệ cho các dự án năng lượng trọng điểm trong tương lai.
