Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều chỉnh cách tính tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi, giúp nhóm ngân hàng lớn có thêm dư địa cung ứng vốn.
Ngày 30/7, Ngân hàng Nhà nước thay đổi cách tính phần tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước trong nguồn vốn của các nhà băng khi tính tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR).
Theo đó, cơ quan này cho phép tính một nửa số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào tổng tiền gửi khi xác định tỷ lệ LDR tại các ngân hàng. Quy định có hiệu lực từ ngày 1/8/2026 đến hết 31/7/2028.
Cụ thể, tổng tiền gửi để tính LDR sẽ gồm: tiền gửi cá nhân, tiền gửi của tổ chức (kể cả tiền gửi của tổ chức tín dụng khác), huy động qua kỳ phiếu, tín phiếu, chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu và 50% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước.
Hai tháng trước, Ngân hàng Nhà nước cũng đã nới cách tính LDR, cho phép các nhà băng tính 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào tổng tiền gửi, thay vì loại trừ hoàn toàn như trước.
Cụ thể, với 10 đồng tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc, hiện ngân hàng chỉ được tính 2 đồng vào tổng nguồn vốn (mẫu số LDR), từ ngày 1/8 sẽ tăng lên 5 đồng. Mẫu số lớn hơn giúp tỷ lệ LDR giảm trước khi chạm trần quy định, qua đó bớt áp lực huy động thêm vốn từ dân cư và các kênh khác.
Nếu các yếu tố khác không đổi, việc tính thêm 30% trên khoảng 700.000 tỷ đồng tiền gửi Kho bạc có thể tạo ra gần 200.000 tỷ đồng dư địa cho vay, tương đương khoảng 1% tổng dư nợ nền kinh tế.
Các chuyên gia cho rằng, nhóm hưởng lợi lớn nhất từ quy định này là các ngân hàng quốc doanh. Việc nâng tỷ lệ này sẽ làm giảm LDR, qua đó tạo thêm dư địa tăng trưởng tín dụng và giảm áp lực huy động vốn đối với các ngân hàng có quy mô tiền gửi KBNN lớn. Trên sàn, nhóm ngân hàng được hưởng lợi nhiều gồm BIDV, VietinBank, Vietcombank và MBB.
Đến cuối tháng 3, số dư tại Vietcombank, BIDV, Agribank và VietinBank chiếm hơn 99% tổng tiền gửi Kho bạc (626.700 tỷ đồng) trên toàn hệ thống.
Theo quy định, các ngân hàng phải giữ tỷ lệ LDR không quá 85% (tức huy động 10 đồng, cho vay không quá 85 đồng). Trong khi đó, tỷ lệ này tại nhóm quốc doanh đều tiến sát trần. Vietcombank có LDR cao nhất, ở mức 84,5%, tiếp đến là VietinBank 83,5%, Agribank 83% và BIDV 82,9% (tính đến cuối tháng 3).
Việc liên tiếp điều chỉnh cách tính tiền gửi Kho bạc diễn ra trong bối cảnh nhu cầu vốn của nền kinh tế gia tăng để phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai chữ số. Tín dụng được đẩy mạnh tạo thêm áp lực lên thanh khoản hệ thống ngân hàng.
Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các ngân hàng nhận tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc kiểm soát chênh lệch về quy mô, kỳ hạn giữa nguồn vốn huy động và sử dụng vốn. Các ngân hàng phải bảo đảm khả năng thanh khoản, chi trả, kể cả khi Kho bạc rút tiền trước hạn, đồng thời duy trì đầy đủ các tỷ lệ an toàn.