Những cổ phiếu Việt Nam có khả năng lọt rổ FTSE Emerging

SHS Research sử dụng dữ liệu từ FiinGroup để lọc ra 12 cổ phiếu tiềm năng nhất có khả năng được FTSE đưa vào rổ chỉ số mới.

FTSE Russell vừa công bố kết quả đánh giá định kỳ tháng 9/2025, trong đó Việt Nam chính thức được đưa vào danh sách nâng hạng lên nhóm thị trường mới nổi thứ cấp (Secondary Emerging) – một bước ngoặt quan trọng với thị trường chứng khoán Việt Nam sau nhiều năm chờ đợi.

Tuy nhiên, việc nâng hạng này chưa có hiệu lực ngay, mà sẽ được FTSE rà soát lại vào kỳ đánh giá tháng 3/2026, trước khi chính thức áp dụng từ tháng 9/2026.

Theo đánh giá của các công ty chứng khoán trong nước, đặc biệt là báo cáo của SHS Research, đợt nâng hạng này mở ra cơ hội thu hút dòng vốn quốc tế quy mô lớn, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn về minh bạch, thanh khoản và tỷ lệ sở hữu nước ngoài đối với các doanh nghiệp niêm yết.

12 cổ phiếu Việt Nam có khả năng lọt rổ FTSE Emerging

Trong danh sách dự kiến, SHS Research sử dụng dữ liệu từ FiinGroup để lọc ra 12 cổ phiếu tiềm năng nhất có khả năng được FTSE đưa vào rổ chỉ số mới. Danh sách gồm: VIC, VHM, MSN, VNM, HPG, SSI, VND, VCI, GEX, SHB, FPT và VJC. Đây đều là những cổ phiếu vốn hóa lớn, có thanh khoản cao và đáp ứng tương đối đầy đủ các tiêu chí của FTSE về vốn hóa, free-float và thanh khoản.

Trong nhóm này, VIC dẫn đầu với vốn hóa thị trường tự do (free-float market cap) gần 10 tỷ USD, vượt xa mức yêu cầu tối thiểu 150 triệu USD theo quy định của FTSE. Các mã như VHM, MSN, VNM và HPG cũng nằm trong nhóm đầu với vốn hóa free-float từ 2 đến 5 tỷ USD.

Đáng chú ý, FPT được xem là trường hợp nổi bật nhờ room ngoại còn dư hơn 25%, vượt mức yêu cầu tối thiểu 20%. Đây là yếu tố quan trọng vì FTSE quy định cổ phiếu chỉ được xem xét vào rổ Emerging nếu tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa (Foreign Ownership Limit – FOL) trừ đi mức sở hữu hiện tại còn lại ít nhất 20%. Một số mã khác như GEX và VJC cũng được đánh giá tích cực nhờ thanh khoản ổn định và room ngoại mở rộng.

Theo bảng thống kê của SHS, HPG, SSI, VND và VCI là các mã có khối lượng giao dịch trung bình cao nhất – đều vượt xa mức yêu cầu tối thiểu 0,05% khối lượng lưu hành mỗi ngày mà FTSE đặt ra. Điều này giúp nhóm cổ phiếu này không chỉ đạt chuẩn thanh khoản mà còn dễ dàng thu hút dòng tiền của các quỹ ETF sau khi nâng hạng.

Dòng vốn dự kiến hơn 3 tỷ USD – song rủi ro vẫn còn

Theo ước tính của HSBC, tổng dòng vốn có thể chảy vào Việt Nam sau nâng hạng khoảng 3,4 tỷ USD, trong đó khoảng 1,5 tỷ USD đến từ các quỹ đầu tư thụ động (ETF) và 1,9 tỷ USD từ các quỹ chủ động (Active funds). Tuy nhiên, dòng tiền này sẽ không đổ vào ngay lập tức mà được chia làm nhiều giai đoạn (phased implementation) – thường bắt đầu sau kỳ rà soát tháng 3/2026 và kéo dài đến thời điểm hiệu lực tháng 9/2026.

Trong ngắn hạn, thị trường vẫn phải đối mặt với rủi ro biến động quanh các giai đoạn tái cơ cấu danh mục. Khi FTSE bắt đầu quá trình chuyển đổi, các quỹ Frontier hiện tại có thể bán ra, trong khi các quỹ Emerging mới bắt đầu mua vào, tạo ra biến động mạnh trong thời gian ngắn.

Ngoài ra, không phải cổ phiếu nào cũng chắc chắn được vào rổ FTSE Emerging, vì FTSE sẽ tự tính lại các chỉ tiêu về vốn hóa, thanh khoản và room ngoại dựa trên dữ liệu riêng (thường là Refinitiv). Do đó, kết quả sàng lọc của SHS chỉ mang tính tham khảo và có thể thay đổi khi FTSE công bố danh sách chính thức vào năm 2026.

Minh bạch và thanh khoản – chìa khóa để duy trì vị thế

Việc được nâng hạng chỉ là bước khởi đầu. Để duy trì vị thế trong nhóm Emerging, các doanh nghiệp Việt Nam cần duy trì free-float cao, mở rộng room ngoại và đảm bảo giao dịch minh bạch. Thực tế, nhiều doanh nghiệp vốn hóa lớn vẫn gặp khó khi tỷ lệ sở hữu nước ngoài gần chạm trần, làm giảm khả năng tham gia vào các rổ chỉ số quốc tế.

Bên cạnh đó, việc đơn giản hóa quy trình thanh toán – lưu ký – chuyển nhượng giữa nhà đầu tư nước ngoài và hệ thống trong nước vẫn là yếu tố cần cải thiện để đáp ứng tiêu chuẩn thị trường mới nổi.