Saudi Arabia đã đóng cửa nhà máy lọc dầu nội địa lớn nhất của mình sau một vụ tấn công bằng máy bay không người lái, theo một nguồn tin. Diễn biến này xảy ra trong bối cảnh các cuộc không kích của Israel và Mỹ, cùng các đòn đáp trả từ Iran, buộc nhiều cơ sở dầu khí trên khắp Trung Đông phải ngừng hoạt động.
Làn sóng tấn công trong khu vực đã bước sang ngày thứ ba, khiến phần lớn hoạt động khai thác dầu tại khu vực người Kurd ở Iraq phải tạm dừng như một biện pháp phòng ngừa, đồng thời nhiều mỏ khí đốt lớn của Israel cũng ngừng vận hành, làm gián đoạn xuất khẩu sang Ai Cập.
Tập đoàn dầu khí quốc doanh Saudi Aramco đã đóng cửa nhà máy lọc dầu Ras Tanura công suất 550.000 thùng/ngày. Nhà máy này là một phần của tổ hợp năng lượng nằm trên bờ Vịnh Ba Tư của vương quốc, đồng thời đóng vai trò là cảng xuất khẩu dầu thô quan trọng của Saudi Arabia.

Tại khu vực người Kurd ở Iraq – nơi đã xuất khẩu khoảng 200.000 thùng/ngày qua đường ống tới cảng Ceyhan của Thổ Nhĩ Kỳ, các công ty bao gồm DNO, Gulf Keystone Petroleum, Dana Gas và HKN Energy đã tạm dừng khai thác tại các mỏ của họ để phòng ngừa, dù chưa có báo cáo thiệt hại.
Lo ngại về gián đoạn nguồn cung đã đẩy giá dầu Brent tăng vọt 10% lên trên 82 USD/thùng.
Ngoài khơi Israel, chính phủ nước này đã yêu cầu Chevron tạm thời đóng cửa mỏ khí đốt khổng lồ Leviathan – nơi đang trong quá trình mở rộng công suất lên khoảng 21 tỷ mét khối mỗi năm, thuộc khuôn khổ thỏa thuận xuất khẩu trị giá 35 tỷ USD sang Ai Cập. Người phát ngôn của Chevron – đơn vị cũng vận hành mỏ khí Tamar ngoài khơi Israel – cho biết các cơ sở của công ty vẫn an toàn.
Công ty Energean cũng đã dừng hoạt động tàu khai thác phục vụ các mỏ khí nhỏ hơn.
Tại Iran, các vụ nổ đã được nghe thấy hôm thứ Bảy trên đảo Kharg – nơi xử lý khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của Iran. Hiện chưa rõ mức độ ảnh hưởng đối với các cơ sở tại đây.
Iran – nhà sản xuất lớn thứ ba trong Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) – chiếm khoảng 4,5% nguồn cung dầu toàn cầu. Sản lượng của nước này vào khoảng 3,3 triệu thùng dầu thô/ngày, cùng với 1,3 triệu thùng/ngày condensate và các chất lỏng khác.
Theo nguồn tin, tình hình tại nhà máy lọc dầu Ras Tanura của Saudi Aramco hiện đã được kiểm soát. Hai máy bay không người lái đã bị đánh chặn tại cơ sở này; mảnh vỡ gây ra một đám cháy nhỏ, theo người phát ngôn Bộ Quốc phòng Saudi Arabia trên kênh Al Arabiya TV, đồng thời cho biết không có thương vong.
Một số phân xưởng của nhà máy đã được tạm dừng để phòng ngừa, song nguồn cung nhiên liệu và các sản phẩm dầu mỏ cho thị trường nội địa không bị ảnh hưởng, hãng thông tấn nhà nước SPA dẫn lời một quan chức giấu tên của Bộ Năng lượng cho biết.
Tuy vậy, việc Ras Tanura đóng cửa có thể làm gia tăng lo ngại về nguồn cung trong bối cảnh hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz – tuyến đường mà khoảng 1/5 lượng dầu tiêu thụ toàn cầu đi qua – gần như tê liệt sau khi các tàu thuyền bị tấn công quanh khu vực.
“Vụ tấn công vào nhà máy lọc dầu Ras Tanura của Saudi Arabia đánh dấu một bước leo thang nghiêm trọng, khi hạ tầng năng lượng vùng Vịnh giờ đây đã nằm trực tiếp trong tầm ngắm của Iran,” Torbjorn Soltvedt, chuyên gia phân tích chính về Trung Đông tại công ty tình báo rủi ro Verisk Maplecroft, nhận định.
Cuộc tấn công cũng có khả năng khiến Saudi Arabia và các quốc gia vùng Vịnh lân cận xích lại gần hơn với các chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel nhằm vào Iran.”
Các cơ sở năng lượng được bảo vệ nghiêm ngặt của Saudi Arabia từng nhiều lần trở thành mục tiêu, đáng chú ý nhất là vào tháng 9/2019 khi các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa nhằm vào các nhà máy Abqaiq và Khurais khiến hơn một nửa sản lượng dầu thô của vương quốc bị gián đoạn tạm thời.
Ras Tanura cũng từng bị lực lượng Houthi tại Yemen – được cho là có liên hệ với Iran – tấn công vào năm 2021.
(Theo Reuters)