0
0
Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) đang hoàn thiện dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai, dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/1/2026. Điểm mới quan trọng nhất là việc áp dụng bảng giá đất và hệ số điều chỉnh làm căn cứ cho mọi chính sách tài chính, cũng như trong tính toán bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.
Bảng giá đất và hệ số điều chỉnh
Theo dự thảo, bảng giá đất sẽ được ban hành ổn định trong chu kỳ 5 năm, trong khi hệ số điều chỉnh được áp dụng để phản ánh biến động thị trường từng thời kỳ, từng khu vực. Đây sẽ là cơ sở để tính nghĩa vụ tài chính, thuế, phí và bồi thường cho người dân, doanh nghiệp. Ngoài ra, chi phí hạ tầng kỹ thuật cũng sẽ được bổ sung vào phương pháp định giá nhằm phản ánh đúng giá trị thực tế.
Tại cuộc họp góp ý, nhiều địa phương cho rằng hệ số điều chỉnh phải được xây dựng dựa trên dữ liệu thị trường thay vì áp dụng máy móc. Ông Nguyễn Ngọc Phúc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng, gợi ý nên cân nhắc phương án trả tiền đất một lần cho cả vòng đời dự án để tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và cơ quan quản lý.
Trong khi đó, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM Lê Hoàng Châu kiến nghị bảng giá đất và hệ số điều chỉnh nên phân biệt rõ đất trong hạn mức và ngoài hạn mức để giảm chi phí cho hộ gia đình, cá nhân, đồng thời cần cơ chế xử lý đất của doanh nghiệp Nhà nước sau khi cổ phần hóa.
Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh bảng giá đất sẽ được sử dụng cho mọi chính sách, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân. Tuy nhiên, hệ số điều chỉnh phải có quy định chi tiết, dựa trên nguyên tắc thị trường để tránh rủi ro pháp lý. Ông cũng lưu ý cần xem xét bỏ quy định thu bổ sung khoản tiền do chậm nộp nghĩa vụ tài chính nếu lỗi thuộc về cơ quan quản lý Nhà nước.
Thu hồi đất và minh bạch dữ liệu
Dự thảo cũng bổ sung ba trường hợp Nhà nước được phép thu hồi đất vì lợi ích quốc gia, công cộng. Đó là các dự án trọng điểm, khẩn cấp; những dự án “treo” kéo dài do vướng thỏa thuận với người dân; và trường hợp có trên 75% hộ dân đồng thuận, Nhà nước được phép thu hồi trước khi phê duyệt phương án bồi thường. Quy định này được kỳ vọng sẽ đẩy nhanh tiến độ triển khai, song vẫn bảo đảm quyền lợi của số ít hộ dân còn lại.
Một điểm mới khác là yêu cầu hoàn thành Hệ thống thông tin quốc gia về đất đai vào năm 2026. Hệ thống này sẽ tích hợp dữ liệu đất đai với cơ sở dữ liệu dân cư, tài chính và thị trường bất động sản, tạo nền tảng minh bạch hóa quản lý, ngăn chặn tình trạng đầu cơ, thổi giá.
Theo Bộ NN&MT, lần sửa đổi này không thay đổi toàn diện Luật Đất đai mà tập trung tháo gỡ những nút thắt pháp lý, khắc phục các bất cập đã tồn tại lâu nay. Các điều chỉnh liên quan đến bảng giá đất, cơ chế thu hồi và minh bạch dữ liệu được kỳ vọng sẽ giúp thị trường bất động sản vận hành ổn định, giảm xung đột lợi ích và tạo điều kiện cho cả người dân lẫn doanh nghiệp.
