0
0
Nợ kho bạc Mỹ lần đầu vượt 30.000 tỷ USD, phản ánh làn sóng vay nợ kỷ lục và sự tăng trưởng gấp đôi kể từ 2018. Chi phí lãi vay đang gây áp lực lớn lên ngân sách.
Khối lượng nợ do chính phủ Mỹ phát hành thông qua các kênh trái phiếu, tín phiếu và công trái kho bạc đã chính thức vượt qua mốc 30.000 tỷ USD lần đầu tiên trong lịch sử, đánh dấu một cột mốc tài chính quan trọng phản ánh sự gia tăng chi tiêu công trong những năm gần đây. Theo dữ liệu được công bố vào ngày 4/12, tổng giá trị nợ kho bạc Mỹ đã tăng khoảng 0,7% trong tháng 11/2025, đạt mức 30.200 tỷ USD.
Sự tăng trưởng này thể hiện quy mô vay nợ đã tăng gấp đôi chỉ trong bảy năm, kể từ năm 2018. Động lực chính thúc đẩy sự gia tăng kỷ lục này là làn sóng vay nợ khổng lồ được kích hoạt vào năm 2020, nhằm mục đích tài trợ cho hàng loạt gói chi tiêu ứng phó và phục hồi sau đại dịch covid-19. Trong năm đó, Mỹ đã vay tổng cộng 4.300 tỷ USD thông qua việc phát hành trái phiếu kho bạc để bù đắp cho mức thâm hụt ngân sách vượt quá 3.000 tỷ USD.
Tình trạng nợ nần gia tăng không chỉ là hệ quả của các gói kích thích kinh tế khẩn cấp, mà còn là sự kéo dài của một xu hướng mất cân bằng tài khóa kéo dài qua hai thập kỷ. Guneet Dhingra, trưởng bộ phận chiến lược lãi suất Mỹ tại một ngân hàng quốc tế lớn, nhận định rằng gánh nặng nợ nần ngày càng lớn xuất phát từ sự chênh lệch dai dẳng giữa thu và chi ngân sách.
Tình hình trở nên nghiêm trọng hơn kể từ sau đại dịch, khi phần lớn nợ mới được vay với mặt bằng lãi suất cao hơn so với giai đoạn trước. Điều đó đã làm cho chi phí lãi vay trở thành một yếu tố đáng chú ý làm suy yếu bức tranh tài khóa tổng thể của Mỹ.
Dù thâm hụt tài khóa của Mỹ trong năm 2025 đã có sự điều chỉnh giảm xuống còn khoảng 1.780 tỷ USD – phần lớn nhờ vào nguồn thu từ các loại thuế quan mới đánh vào hàng nhập khẩu – nhưng con số này vẫn ở mức cao. Đáng chú ý hơn, tổng chi phí để trả lãi và tiền vay gốc cho các khoản nợ hiện tại đã lên tới 1.200 tỷ USD, tạo ra một áp lực lớn lên ngân sách liên bang. Mức chi tiêu khổng lồ này cho thấy sự cần thiết của việc quản lý chặt chẽ hơn đối với cơ cấu và quy mô nợ công.
Chi phí lãi vay và thách thức vĩ mô từ nợ kho bạc
Trong bối cảnh quy mô nợ ngày càng phình to, thách thức lớn nhất hiện nay được các chuyên gia tài chính nhận định là chi phí lãi vay. Mặt bằng lãi suất cao hơn trong môi trường kinh tế hiện tại đang làm tăng đáng kể chi phí duy trì khoản nợ lớn này. Jason Williams, một chuyên gia chiến lược lãi suất tại một tập đoàn tài chính hàng đầu, cảnh báo rằng chi phí lãi vay là yếu tố tiềm ẩn rủi ro nghiêm trọng nhất đối với sự ổn định tài khóa của Mỹ.
Ông Williams nhấn mạnh rằng ngay cả các biện pháp tăng nguồn thu như thuế quan mới cũng không thể giải quyết triệt để vấn đề này. Theo ước tính, nguồn thu từ thuế quan có thể chỉ đạt từ 300 tỷ đến 400 tỷ USD, một con số thấp hơn nhiều so với tổng số tiền lãi phải trả cho khoản nợ hiện hữu. Phân tích này cho thấy rằng việc kiểm soát và quản lý nợ kho bạc đòi hỏi các giải pháp cấu trúc sâu rộng hơn là chỉ dựa vào các nguồn thu bổ sung đơn lẻ.
Nợ kho bạc, bao gồm tín phiếu, trái phiếu và công trái, là thành phần lớn nhất trong tổng nợ quốc gia của Mỹ. Tổng nợ quốc gia của Mỹ đã đạt mức 38.400 tỷ USD tính đến tháng 11/2025. Con số này không chỉ bao gồm nợ kho bạc, mà còn bao gồm các khoản nợ khác như nợ quỹ an sinh xã hội và trái phiếu tiết kiệm. Hiện tại, giới hạn trần nợ công theo luật định đang nằm ở mức 41.100 tỷ USD.
Về triển vọng trong thời gian sắp tới, mặc dù quy mô các đợt đấu giá nợ dài hạn đã được giữ ổn định trong hai năm vừa qua, giới chức Mỹ hồi tháng trước cho biết họ đang bắt đầu xem xét sơ bộ khả năng tăng quy mô phát hành nợ trong tương lai. Động thái này cho thấy áp lực tài chính đối với chính phủ vẫn còn lớn và việc tiếp tục vay nợ để đáp ứng các nhu cầu chi tiêu là khó tránh khỏi.
Sự gia tăng liên tục của nợ kho bạc, đặc biệt khi đi kèm với chi phí lãi vay cao, đặt ra những câu hỏi về tính bền vững dài hạn của chính sách tài khóa và ảnh hưởng của nó đến thị trường tài chính toàn cầu. Các nhà hoạch định chính sách sẽ phải cân nhắc kỹ lưỡng giữa nhu cầu chi tiêu công và nguy cơ đẩy gánh nặng nợ lên các thế hệ tương lai.
