Chỉ đạo mới của quốc hội về lộ trình thành lập sàn giao dịch vàng

Trong phiên làm việc sáng ngày 11/12, Quốc hội đã chính thức thông qua nghị quyết quan trọng về việc tiếp tục thực hiện các nghị quyết giám sát chuyên đề và chất vấn của Quốc hội khóa 14 và 15. Một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất của nghị quyết lần này là yêu cầu cấp thiết đối với Chính phủ trong việc nghiên cứu và triển khai giải pháp thành lập sàn giao dịch vàng.

Đây được xem là bước đi mang tính chiến lược nhằm minh bạch hóa thị trường kim loại quý, đồng thời giải quyết các bài toán về quản lý kinh tế vĩ mô và an sinh xã hội trong giai đoạn mới.

Giải pháp quản lý thị trường vàng và lộ trình thí điểm

Thị trường vàng tại Việt Nam từ lâu đã là một kênh đầu tư và tích trữ truyền thống của người dân, tuy nhiên cũng tiềm ẩn nhiều biến động khó lường gây ảnh hưởng đến sự ổn định của hệ thống tiền tệ. Trước thực trạng này, yêu cầu của Quốc hội về việc khẩn trương nghiên cứu thành lập sàn giao dịch vàng không chỉ là một chỉ đạo hành chính mà còn là lời giải cho bài toán huy động nguồn lực vàng trong dân vào nền kinh tế.

Trước khi nghị quyết này được thông qua, nhiều đại biểu Quốc hội và chuyên gia kinh tế đã liên tục đề xuất các phương án nhằm ổn định thị trường này. Các ý kiến nổi bật bao gồm việc thành lập Sở Giao dịch vàng quốc gia hoặc đưa mặt hàng này vào niêm yết tại Sở Giao dịch hàng hóa. Một hướng đi táo bạo hơn là thiết lập sàn giao dịch vàng nằm trong trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam. Những đề xuất này đều hướng tới mục tiêu chung là đưa giao dịch vàng ra ánh sáng, giảm thiểu tình trạng đầu cơ và buôn lậu qua biên giới.

Để hiện thực hóa chỉ đạo này, Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước đã và đang có những bước chuẩn bị kỹ lưỡng về khung pháp lý. Một cột mốc quan trọng đã được thiết lập từ ngày 10/10, khi cơ chế Nhà nước độc quyền sản xuất vàng miếng chính thức được xóa bỏ. Động thái này được xem là bước đệm quan trọng để “cởi trói” cho thị trường, tạo tiền đề cho sự ra đời của sàn giao dịch tập trung.

Theo kế hoạch dự kiến đang được Ngân hàng Nhà nước nghiên cứu trình Chính phủ, việc vận hành sàn giao dịch vàng sẽ không diễn ra ồ ạt mà tuân theo một lộ trình thận trọng, bao gồm ba giai đoạn cụ thể để đảm bảo an toàn hệ thống.

• Giai đoạn một: Sàn giao dịch sẽ tập trung chủ yếu vào các sản phẩm vàng vật chất. Bước đi này nhằm làm quen thị trường và thiết lập thói quen giao dịch minh bạch cho người dân.

• Giai đoạn hai: Cơ quan quản lý sẽ mở rộng danh mục giao dịch sang các sản phẩm vàng miếng, cho phép quy mô giao dịch lớn hơn và tính thanh khoản cao hơn.

• Giai đoạn cuối cùng: Đây là bước tiến cao nhất khi các loại vàng đang lưu thông trong nước, cùng với chứng chỉ quỹ và các công cụ phái sinh sẽ được đưa vào giao dịch. Đặc biệt, ở giai đoạn này, thị trường vàng trong nước dự kiến sẽ được liên thông với thị trường quốc tế, giúp giá vàng trong nước bám sát giá thế giới, xóa bỏ chênh lệch phi lý như thời gian qua.

Mô hình này được kỳ vọng sẽ giúp Chính phủ nắm bắt chính xác luồng tiền và lượng vàng trong nền kinh tế, từ đó điều tiết vĩ mô hiệu quả hơn.

Thúc đẩy tín dụng nhà ở xã hội và đảm bảo an ninh năng lượng

Bên cạnh câu chuyện “nóng” về thị trường vàng, nghị quyết của Quốc hội cũng dành sự quan tâm đặc biệt đến các vấn đề an sinh xã hội và hạ tầng năng lượng, coi đây là những trụ cột để phát triển kinh tế bền vững.

Về lĩnh vực bất động sản và an sinh, Quốc hội yêu cầu đẩy nhanh tiến độ triển khai chương trình tín dụng cho vay đối với các dự án nhà ở xã hội và nhà ở công nhân. Một điểm mới rất nhân văn trong chỉ đạo lần này là việc nhấn mạnh vào đối tượng người trẻ. Cụ thể, cần có cơ chế cho vay ưu đãi đối với người trẻ dưới 35 tuổi để mua nhà ở xã hội. Đây là lực lượng lao động chính của xã hội nhưng thường gặp khó khăn trong việc tích lũy tài chính để an cư.

Chính sách này nếu được triển khai hiệu quả sẽ tạo động lực lớn, giúp người trẻ yên tâm cống hiến và làm việc.

Đối với lĩnh vực công thương, an ninh năng lượng tiếp tục là vấn đề được đặt lên hàng đầu. Chính phủ được đề nghị tập trung chỉ đạo, đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm, cấp bách của ngành điện và than. Mục tiêu tối thượng là bảo đảm cung ứng đủ điện cho hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và nhu cầu tiêu dùng của nhân dân, tránh tình trạng thiếu điện cục bộ gây ảnh hưởng đến môi trường đầu tư.

Đáng chú ý, nghị quyết đặt ra một mốc thời gian cụ thể và đầy thách thức: đến năm 2027 phải hoàn thành việc cấp điện cho toàn bộ hộ dân trên cả nước và đưa vào vận hành thị trường bán lẻ điện cạnh tranh. Việc vận hành thị trường bán lẻ điện cạnh tranh sẽ là một bước đột phá, phá vỡ thế độc quyền trong khâu phân phối, giúp người tiêu dùng được hưởng mức giá minh bạch và dịch vụ tốt hơn.

Tổng kết lại, nghị quyết mới của Quốc hội không chỉ giải quyết các vấn đề trước mắt như ổn định thị trường vàng hay cung ứng điện, mà còn kiến tạo nền tảng pháp lý và hạ tầng cho sự phát triển dài hạn của nền kinh tế Việt Nam trong những năm tới.