0
0
Tại một sự kiện đấu giá lớn ở Hong Kong, một kiệt tác gốm sứ từ thời Thanh, chiếc bình mặt trăng (Bảo Nguyệt Bình) mang họa tiết rồng biểu trưng cho Hoàng đế Càn Long, đã thu hút sự chú ý của toàn bộ giới sưu tầm và nghiên cứu đồ cổ.
Chiếc bình đã đạt được mức giá bán cuối cùng là 108 triệu HKD (tương đương 13,8 triệu USD), một con số bao gồm thuế và phí, được mua bởi một khách hàng tham gia đấu giá qua điện thoại. Mức giá khởi điểm ban đầu là 75 triệu HKD (9,5 triệu USD). Thành công này tái khẳng định vị thế vượt trội của đồ gốm sứ chế tác dưới triều đại Càn Long trên thị trường nghệ thuật quốc tế.
Tác phẩm này là một hiện vật có kích thước ấn tượng, cao 51 cm. Điều khiến chiếc bình trở nên cực kỳ quý giá là tính độc bản và sự hiếm có của nó. Theo các chuyên gia, chỉ có ba chiếc bình mặt trăng tương tự như vậy được biết đến trên toàn thế giới.
Hai chiếc còn lại được ghi nhận, trong đó một chiếc đang được lưu giữ tại bảo tàng Cố Cung ở Bắc Kinh, và chiếc kia từng thuộc về công ty Vĩnh Bảo Trai tại Hong Kong. Sự hiện diện của chiếc bình tại các cuộc đấu giá quốc tế trước đây chỉ càng làm tăng thêm giá trị lịch sử và tính xác thực của nó.
Thách thức kỹ thuật và tính biểu tượng cung đình của bình mặt trăng
Cái tên “bình mặt trăng” hay “Bảo Nguyệt Bình” được đặt theo hình dáng đặc trưng của chiếc bình: phần bụng tròn trịa, đầy đặn, mô phỏng hoàn hảo hình ảnh vầng trăng tròn. Mặc dù hình dáng này mang lại vẻ đẹp thẩm mỹ cao, nó lại ẩn chứa một thách thức lớn trong quy trình chế tác gốm sứ.
Với hình dạng khó cân bằng—thường được mô tả là “trên nặng, dưới nhẹ”—dạng đồ gốm này rất dễ bị biến dạng, đổ vỡ hoặc sụp đổ ngay trong lò nung ở nhiệt độ cao. Việc sản xuất ra một chiếc bình nguyên vẹn với độ hoàn hảo như tác phẩm này là minh chứng rõ nét cho sự tinh thông tuyệt đối của các nghệ nhân gốm sứ thời kỳ đó.
Quy trình chế tác chiếc bình mặt trăng này bao gồm một chuỗi các bước nung phức tạp, đòi hỏi tay nghề và kỹ thuật bậc thầy. Ban đầu, nghệ nhân phải phác họa và vẽ các hoa văn cơ bản lên thân bình bằng màu xanh lam truyền thống, sau đó nung lần thứ nhất ở nhiệt độ cực cao.
Sau khi công đoạn này hoàn thành, chiếc bình tiếp tục được phủ men màu và phải trải qua lần nung thứ hai ở nhiệt độ thấp hơn. Kỹ thuật nung hai lần này, đặc biệt khi kết hợp với hình dáng khó như Bảo Nguyệt Bình, làm tăng đáng kể độ khó và yêu cầu sự kiểm soát tuyệt đối trong kỹ thuật nung.
Điểm nhấn quý giá nhất của chiếc bình nằm ở họa tiết trang trí mang tính biểu tượng sâu sắc. Tác phẩm khắc họa hình ảnh hai con rồng uy dũng đang xuyên qua mây và biển. Con rồng lớn, dũng mãnh, tượng trưng cho Hoàng đế Càn Long, trong khi con rồng xanh nhỏ hơn đại diện cho Thái tử—người kế vị ngai vàng.
Họa tiết này là một dạng hoa văn kinh điển trong hoàng thất thời Thanh, không chỉ thể hiện quyền lực tối thượng và sự hưng thịnh của triều đại mà còn nhấn mạnh trách nhiệm và mối quan hệ giữa nhà vua và người kế thừa, thể hiện nguyện vọng về sự trường tồn và kế tục của đế nghiệp.
Đồ gốm sứ được chế tác phục vụ cho Càn Long, nhằm mục đích sử dụng và thưởng lãm, nổi tiếng với sự xa hoa và tinh xảo vượt trội. Chính Hoàng đế Càn Long đã thúc đẩy sự phát triển của nghệ thuật gốm sứ bằng cách chỉ đạo Đường Anh, quan phụ trách sản xuất gốm, phải không ngừng tìm tòi và áp dụng các phương pháp nung mới để tạo ra những sản phẩm hoàn hảo hơn.
Tương tự như chiếc bình, các sản phẩm gốm sứ khác cùng thời Càn Long cũng thường xuyên đạt mức giá cao kỷ lục. Ví dụ, một chiếc bát tinh xảo với họa tiết chim én, hoa hạnh và cây liễu đã từng được đấu giá thành công ở mức 198,2 triệu HKD (25,3 triệu USD), cho thấy sự săn đón không ngừng đối với những kiệt tác mang dấu ấn lịch sử này.
