0
0
Các hoạt động bay không người lái trái phép đang trở thành mối đe dọa ngày càng rõ rệt đối với an toàn hàng không tại Việt Nam. Chỉ trong vòng một tuần, Vietnam Airlines ghi nhận thiệt hại hàng tỷ đồng cùng hàng nghìn hành khách bị ảnh hưởng do sự cố liên quan đến UAV tại khu vực sân bay.
Gia tăng sự cố UAV tại sân bay, ảnh hưởng trực tiếp hoạt động khai thác
Trong thời gian gần đây, các cơ quan quản lý hàng không liên tục ghi nhận tình trạng thiết bị bay không người lái xuất hiện trái phép trong khu vực cấm bay tại nhiều cảng hàng không. Đây là khu vực có yêu cầu kiểm soát nghiêm ngặt nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối cho hoạt động cất hạ cánh của máy bay thương mại.
Theo số liệu từ Vietnam Airlines, trong giai đoạn từ ngày 17/02 đến 24/02/2026, các sự cố liên quan đến UAV đã gây thiệt hại khoảng 5.6 tỷ đồng. Không chỉ dừng lại ở yếu tố tài chính, các sự cố này còn ảnh hưởng trực tiếp đến khoảng 9,200 hành khách, chủ yếu thông qua việc chậm chuyến, thay đổi lịch bay hoặc phải chuyển hướng hạ cánh.
Đại diện Cục Hàng không Việt Nam cho biết, cơ quan này đã liên tục nhận được báo cáo từ các đơn vị khai thác hạ tầng và điều hành bay về sự xuất hiện của UAV tại những khu vực nhạy cảm như Đà Nẵng và Cát Bi. Những thiết bị này thường hoạt động trong hành lang bay – nơi máy bay đang ở độ cao thấp và có mức độ rủi ro cao nhất.
Sự cố tại Cát Bi cho thấy mức độ nghiêm trọng của rủi ro UAV
Một trong những sự việc điển hình xảy ra vào tối ngày 15/03/2026 tại Cảng hàng không quốc tế Cát Bi. Trong quá trình tiếp cận hạ cánh, tổ bay đã phát hiện một vật thể bay không xác định xuất hiện gần khu vực đường bay vào sân bay.
Ngay lập tức, quy trình đảm bảo an toàn được kích hoạt. Bốn chuyến bay đang trên hành trình phải chuyển hướng hạ cánh xuống sân bay Nội Bài thay vì tiếp tục đến Cát Bi như kế hoạch ban đầu. Đồng thời, hai chuyến bay khác dự kiến cất cánh từ Cát Bi buộc phải tạm hoãn để chờ xử lý tình huống.
Việc chuyển hướng hạ cánh không chỉ làm tăng chi phí nhiên liệu mà còn kéo theo chi phí phục vụ mặt đất, điều phối tổ bay và xử lý hành khách. Trong khi đó, hành khách phải thay đổi kế hoạch di chuyển, phát sinh thêm thời gian và chi phí ngoài dự kiến.
Sau khi phát hiện sự cố, lực lượng chức năng tại sân bay đã phối hợp với quân đội và công an địa phương để xác minh nguồn gốc thiết bị bay. Chỉ khi khu vực được kiểm tra và xác nhận an toàn tuyệt đối, hoạt động khai thác mới được nối lại.
Tăng cường kiểm soát và hoàn thiện cơ chế xử lý UAV
Trước diễn biến phức tạp của tình trạng UAV xâm nhập khu vực sân bay, Cục Hàng không Việt Nam đã tổ chức cuộc họp với sự tham gia của các đơn vị liên quan nhằm đánh giá toàn diện và đề xuất giải pháp kiểm soát.
Một trong những nội dung được thảo luận là việc xây dựng và bổ sung tiêu chí đánh giá mức độ rủi ro khi phát hiện UAV. Điều này nhằm giúp các đơn vị điều hành bay có cơ sở rõ ràng để quyết định việc tạm dừng hoặc hạn chế khai thác trong từng tình huống cụ thể, tránh gây gián đoạn không cần thiết nhưng vẫn đảm bảo an toàn tuyệt đối.
Bên cạnh đó, yêu cầu về phối hợp liên ngành cũng được nhấn mạnh. Việc xử lý UAV không chỉ là trách nhiệm của ngành hàng không mà còn cần sự tham gia của chính quyền địa phương, lực lượng công an và quân đội để truy vết, xác định nguồn phát và xử lý vi phạm.
Các giải pháp kỹ thuật cũng được đặt ra, bao gồm việc đầu tư hệ thống phát hiện UAV, thiết bị gây nhiễu hoặc vô hiệu hóa thiết bị bay trái phép. Tuy nhiên, việc triển khai các công nghệ này đòi hỏi nguồn lực lớn và cần có cơ chế pháp lý phù hợp.
Song song với đó, công tác tuyên truyền được xác định là yếu tố quan trọng nhằm nâng cao nhận thức của người dân. Nhiều trường hợp vi phạm xuất phát từ việc thiếu hiểu biết về quy định vùng cấm bay hoặc đánh giá chưa đúng mức độ nguy hiểm của việc sử dụng drone gần sân bay.
Hiện nay, các cơ quan chức năng đã khuyến cáo rõ ràng về việc không thả diều, flycam hoặc UAV trong khu vực gần sân bay, đặc biệt là trong hành lang bay. Những hành vi vi phạm không chỉ gây gián đoạn hoạt động khai thác mà còn tiềm ẩn nguy cơ đe dọa an toàn hàng không.
