
Tổng thống Trump ký sắc lệnh cắt tài trợ liên bang cho NPR và PBS, cáo buộc hai đài truyền thông công cộng này “thiên tả” và tuyên truyền tư tưởng “woke”. Quyết định gây tranh cãi, vấp phải phản ứng từ CPB và giới truyền thông.
NPR và PBS bị cáo buộc “thiên tả” và tuyên truyền tư tưởng “woke”

Tổng thống Donald Trump một lần nữa khiến dư luận Mỹ xôn xao khi ngày 1/5 ký sắc lệnh hành pháp yêu cầu chấm dứt tài trợ liên bang cho hai đài truyền thông công cộng lớn là NPR (National Public Radio) và PBS (Public Broadcasting Service). Động thái này được ông Trump lý giải là nhằm ngăn chặn việc sử dụng tiền thuế của người dân cho các tổ chức bị ông cáo buộc là “thiên tả” và tuyên truyền “ý thức hệ woke”.
Sắc lệnh của Tổng thống yêu cầu Tập đoàn Phát thanh Truyền hình Công cộng Mỹ (CPB), tổ chức trung gian phân phối ngân sách liên bang cho các đài truyền thông công cộng, cùng các cơ quan chính phủ khác, “ngừng tài trợ trực tiếp và gián tiếp” cho hai tổ chức NPR và PBS. Không dừng lại ở đó, Nhà Trắng còn đăng tải trên nền tảng X (trước đây là Twitter) một bài viết với cáo buộc mạnh mẽ: “NPR và PBS nhận hàng triệu USD từ người đóng thuế để lan truyền sự cực đoan, tuyên truyền ý thức hệ woke trá hình dưới dạng tin tức”.
Phản ứng từ giới truyền thông và chính trị: căng thẳng leo thang
Cho đến nay, cả NPR lẫn PBS chưa đưa ra bình luận chính thức về sắc lệnh này. Tuy nhiên, Paula Kerger, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành PBS, từng cảnh báo rằng việc cắt giảm tài trợ từ liên bang sẽ “làm gián đoạn các dịch vụ thiết yếu mà PBS và các đài địa phương cung cấp cho người dân Mỹ”. Bà cũng nhấn mạnh rằng “không có gì đậm chất Mỹ hơn PBS”, và khẳng định hoạt động của tổ chức này được duy trì nhờ sự ủng hộ lưỡng đảng từ Quốc hội.
Trước đó, CPB ước tính rằng trong năm 2025, hai đài NPR và PBS có thể nhận được khoảng 500 triệu USD từ ngân sách liên bang thông qua cơ quan này. Đây là một phần quan trọng giúp duy trì hoạt động của hàng trăm đài địa phương, đặc biệt là tại các vùng nông thôn và cộng đồng thiểu số – nơi vốn không có nhiều lựa chọn truyền thông.
Việc ông Trump thúc đẩy cắt giảm ngân sách cho truyền thông công cộng không phải là điều mới. Trong nhiệm kỳ đầu, ông cũng đã nhiều lần đề xuất cắt hoặc xóa bỏ ngân sách dành cho CPB, song đều vấp phải phản đối từ Quốc hội, ngay cả từ nhiều nghị sĩ Cộng hòa có đài địa phương nhận tài trợ từ CPB.
Tuy nhiên, lần này, căng thẳng đã leo thang khi CPB quyết định kiện Tổng thống Trump ra tòa sau khi ông sa thải ba trong số năm thành viên hội đồng điều hành của cơ quan này. CPB cho rằng hành động đó vượt thẩm quyền và khiến họ không đủ thành viên để đảm nhận các công việc quan trọng, qua đó làm tê liệt hoạt động của tổ chức.
Một bước đi chính trị, hay khởi đầu của sự thay đổi lớn?
Với bước đi này, ông Trump đang tiếp tục khẳng định hình ảnh là người đi đầu trong cuộc chiến chống lại truyền thông mà ông cho là không khách quan. Trong những năm qua, ông thường xuyên công kích các cơ quan báo chí lớn, từ CNN, The New York Times cho đến NBC, cáo buộc họ đưa tin giả và chống lại ông.
Trong mắt các cử tri ủng hộ, việc chấm dứt tài trợ cho NPR và PBS có thể được xem như một hành động “làm sạch hệ thống truyền thông” và bảo vệ giá trị bảo thủ. Tuy nhiên, với những người phản đối, đây là dấu hiệu cho thấy nguy cơ chính trị hóa truyền thông công cộng – vốn được xây dựng để phục vụ lợi ích xã hội, chứ không phải các mục tiêu chính trị.
Dù vậy, sắc lệnh của ông Trump vẫn cần đối mặt với những trở ngại pháp lý và lập pháp đáng kể. Quốc hội – nơi kiểm soát ngân sách – sẽ đóng vai trò then chốt trong việc quyết định liệu NPR và PBS có thực sự mất đi nguồn tài trợ liên bang hay không.