0
0
Dòng vốn tín dụng tiếp tục tăng tốc trong những tháng đầu năm 2026, phản ánh nhu cầu vốn lớn của nền kinh tế trong bối cảnh sản xuất, đầu tư và tiêu dùng đang được thúc đẩy. Tuy nhiên, cùng với đà tăng của tín dụng, các áp lực liên quan đến lạm phát, tỷ giá, rủi ro hệ thống tài chính và khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp đang trở thành những yếu tố cần theo dõi sát trong giai đoạn còn lại của năm.
Dữ liệu cập nhật đến ngày 28/4/2026 cho thấy dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đã đạt trên 19,4 triệu tỷ đồng, tăng 4,42% so với cuối năm 2025 và tăng 18,26% so với cuối tháng 4/2025. Diễn biến này cho thấy dòng vốn ngân hàng tiếp tục được đẩy mạnh ra nền kinh tế ngay từ đầu năm, hỗ trợ cho nhu cầu vốn trong hoạt động sản xuất kinh doanh, đầu tư và mở rộng thị trường.
So với giai đoạn đầu năm, tốc độ tăng tín dụng đã có xu hướng cải thiện dần, phản ánh sự phục hồi trong nhu cầu vốn của nhiều nhóm doanh nghiệp và các lĩnh vực sản xuất chủ lực. Trong bối cảnh nền kinh tế đặt mục tiêu tăng trưởng cao trong năm 2026, tín dụng tiếp tục giữ vai trò là một trong những động lực tài chính quan trọng.
Xét theo cơ cấu, nhiều lĩnh vực ưu tiên tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn trong tổng dư nợ. Tín dụng đối với khu vực nông nghiệp, nông thôn đạt 4,3 triệu tỷ đồng, chiếm khoảng 22,2% tổng dư nợ. Đây tiếp tục là một trong những nhóm ngành hấp thụ vốn lớn nhất, phản ánh vai trò quan trọng của khu vực nông nghiệp trong nền kinh tế.
Bên cạnh đó, dư nợ dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa đạt gần 3,8 triệu tỷ đồng, chiếm 20%. Đây là nhóm doanh nghiệp có nhu cầu vốn cao nhưng cũng là khu vực chịu nhiều tác động từ biến động thị trường, chi phí tài chính và sức cầu tiêu dùng.
Đáng chú ý, tín dụng đối với doanh nghiệp xuất khẩu và doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao ghi nhận mức tăng trưởng tích cực trong quý I/2026, lần lượt tăng 11,2% và 18,81%. Diễn biến này cho thấy dòng vốn đang có xu hướng dịch chuyển vào các lĩnh vực tạo giá trị gia tăng cao, gắn với năng lực cạnh tranh và định hướng tăng trưởng dài hạn.
Song song với đó, tín dụng xanh tiếp tục được mở rộng với dư nợ đạt trên 780 nghìn tỷ đồng. Trong khi đó, dư nợ tín dụng đã được đánh giá rủi ro môi trường và xã hội đạt trên 5,1 triệu tỷ đồng. Đây là tín hiệu cho thấy hệ thống tài chính đang từng bước thích ứng với các yêu cầu phát triển bền vững, chuyển đổi xanh và tiêu chuẩn quản trị rủi ro trong hoạt động cấp vốn.
Tín dụng tăng mạnh nhưng nền kinh tế vẫn đối mặt nhiều sức ép từ bên ngoài
Mặc dù tín dụng đang tăng trưởng tích cực, môi trường kinh tế năm 2026 vẫn tồn tại nhiều yếu tố bất định có thể ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dòng vốn và khả năng duy trì tăng trưởng.
Một trong những thách thức lớn hiện nay đến từ bối cảnh quốc tế khi chuỗi cung ứng toàn cầu vẫn tiềm ẩn nguy cơ gián đoạn, cạnh tranh chiến lược giữa các nền kinh tế lớn tiếp tục gia tăng, trong khi các chính sách thuế đối ứng và xung đột quân sự khiến chi phí logistics, vận tải và năng lượng duy trì ở mức cao.
Những yếu tố này không chỉ gây áp lực lên hoạt động sản xuất, xuất khẩu mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến nhu cầu vốn và khả năng trả nợ của doanh nghiệp.
Ở góc độ nội tại, nền kinh tế vẫn đang phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng. Tỷ lệ tín dụng/GDP năm 2025 ở mức khoảng 145%, cho thấy vai trò chi phối của hệ thống ngân hàng trong cung ứng vốn cho nền kinh tế.
Trong khi đó, thị trường vốn vẫn chưa phát triển tương xứng với nhu cầu thực tế. Điều này khiến áp lực huy động và phân bổ vốn tiếp tục dồn lên hệ thống ngân hàng.
Một điểm đáng lưu ý khác là cơ cấu nguồn vốn hiện nay vẫn tiềm ẩn rủi ro kỳ hạn. Nguồn vốn huy động bằng VND chủ yếu là ngắn hạn, chiếm khoảng 80%, trong khi nhu cầu vay vốn trung và dài hạn từ doanh nghiệp, các dự án hạ tầng và đầu tư sản xuất vẫn ở mức lớn.
Khoảng chênh lệch kỳ hạn này khiến rủi ro thanh khoản và áp lực quản trị vốn của hệ thống ngân hàng tiếp tục gia tăng. Cùng với đó, mặt bằng lãi suất cũng đang có xu hướng tăng. Trong bối cảnh chi phí vốn gia tăng, nhiều doanh nghiệp sẽ đối mặt với áp lực tài chính lớn hơn, đặc biệt là các doanh nghiệp có quy mô nhỏ hoặc năng lực dòng tiền chưa thực sự ổn định.
Áp lực lạm phát, tỷ giá và khả năng hấp thụ vốn tiếp tục là bài toán lớn
Bước vào các tháng còn lại của năm 2026, mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên được đánh giá sẽ đối mặt với nhiều thách thức.
Các yếu tố bất lợi từ môi trường bên ngoài đang tạo ra sức ép kép đối với các động lực tăng trưởng truyền thống như đầu tư, xuất khẩu và tiêu dùng. Trong khi đó, các động lực mới như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và kinh tế tư nhân cần thêm thời gian để phát huy hiệu quả thực tế.
Ngoài ra, nhập siêu đang xuất hiện dấu hiệu gia tăng trong bối cảnh nhiều dự án hạ tầng và giao thông lớn được đồng loạt triển khai. Điều này kéo theo nhu cầu nhập khẩu máy móc, thiết bị và vật tư phục vụ thi công tăng mạnh trong thời gian tới.
Một trong những áp lực nổi bật nhất hiện nay là lạm phát. Diễn biến địa chính trị quốc tế, đặc biệt là các căng thẳng tại Trung Đông, đang tạo sức ép lên giá năng lượng, chi phí vận tải và giá nguyên liệu đầu vào. Song song với đó, tỷ giá tiếp tục chịu áp lực tăng, đặt ra thách thức lớn đối với công tác điều hành tiền tệ cũng như ổn định thị trường ngoại hối.
Trong bối cảnh tỷ lệ tín dụng/GDP tiếp tục neo ở mức cao, rủi ro đối với hệ thống tiền tệ và tài chính vẫn hiện hữu nếu tăng trưởng tín dụng không đi kèm với kiểm soát chất lượng vốn.
Một vấn đề khác đang được thị trường quan tâm là khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp. Dù nhu cầu vốn của nền kinh tế vẫn rất lớn, nhưng thực tế cho thấy nhiều khu vực, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, vẫn gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn ngân hàng.
Khả năng hấp thụ vốn hạn chế không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả của chính sách tiền tệ mà còn làm giảm tốc độ lan tỏa của dòng vốn vào nền kinh tế thực. Trong bối cảnh đó, bài toán đặt ra đối với thị trường tín dụng không chỉ là tăng trưởng về quy mô, mà còn là nâng cao chất lượng dòng vốn, kiểm soát rủi ro, xử lý nợ xấu và bảo đảm an toàn cho toàn hệ thống tài chính.
