S
Dữ liệu PMI tháng 7/2025 do S&P Global công bố đã cho thấy những tín hiệu lạc quan về đà phục hồi của ngành sản xuất Việt Nam sau nhiều tháng chững lại. Tuy nhiên, các yếu tố như thuế quan từ Mỹ và sự thiếu hụt nguyên vật liệu có thể cản trở triển vọng tăng trưởng trong những tháng tới.
PMI vượt mốc 50: Đơn hàng nội địa dẫn dắt đà phục hồi
Theo báo cáo từ S&P Global, Chỉ số Nhà Quản trị Mua hàng (Manufacturing Purchasing Managers’ Index – PMI) của ngành sản xuất Việt Nam đã tăng mạnh lên 52,4 điểm trong tháng 7, từ mức 48,9 điểm của tháng 6. Đây là lần đầu tiên trong ba tháng gần nhất PMI vượt ngưỡng 50 điểm – mốc phân định giữa thu hẹp và mở rộng – và cũng là mức cải thiện điều kiện sản xuất mạnh nhất trong gần một năm.

Điểm nhấn lớn nhất trong tháng là sự gia tăng trở lại của số lượng đơn đặt hàng mới, đặc biệt là từ thị trường nội địa. Sau bốn tháng sụt giảm liên tiếp, đơn đặt hàng mới đã bật tăng với tốc độ nhanh nhất kể từ tháng 11/2024. Điều này kéo theo sản lượng tăng lên khi các doanh nghiệp đẩy mạnh hoạt động để đáp ứng nhu cầu mới.
Cùng với đó, hoạt động mua hàng đầu vào cũng gia tăng, cho thấy kỳ vọng tích cực về sản lượng trong thời gian tới. Tuy nhiên, sự ổn định trong lực lượng lao động lại là một điểm đáng lưu ý trong bức tranh PMI tháng 7.
Việc làm ổn định, áp lực từ chi phí và nguồn cung vẫn lớn
Mặc dù sản lượng và đơn hàng tăng trở lại, PMI việc làm cho thấy số lượng lao động trong ngành sản xuất gần như không thay đổi trong tháng 7. Đây là dấu hiệu cho thấy doanh nghiệp đang hành xử thận trọng với chính sách nhân sự, dù nhu cầu đang tăng.

Một số doanh nghiệp vẫn tiếp tục cắt giảm lao động, nhưng tốc độ giảm đã chậm lại và là mức thấp nhất trong 9 tháng gần đây. Nguyên nhân chủ yếu đến từ yêu cầu tăng sản lượng nhằm phục vụ đơn hàng mới. Tuy nhiên, do nhiều doanh nghiệp vẫn đang vận hành dưới mức công suất tối đa – hậu quả từ giai đoạn đơn hàng sụt giảm trước đó – họ chưa vội mở rộng quy mô nhân sự.
Thị trường lao động ngành sản xuất nhìn chung đang ổn định trở lại, song chưa có dấu hiệu bùng nổ như các chu kỳ tăng trưởng mạnh trước đại dịch.
Trong khi đó, tồn kho nguyên liệu và thành phẩm tiếp tục giảm, phản ánh những khó khăn trong việc bổ sung hàng tồn kho và đảm bảo chuỗi cung ứng nguyên vật liệu. Nhiều doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết đang gặp thách thức trong việc tìm kiếm nguyên vật liệu, đặc biệt là từ nguồn nhập khẩu.
Tình trạng khó tiếp cận nguồn cung và chậm trễ trong giao hàng đã dẫn đến việc chi phí đầu vào tăng mạnh trong tháng 7, với tốc độ tăng cao nhất kể từ đầu năm 2025. Điều này buộc các công ty phải tăng nhẹ giá bán đầu ra để chia sẻ áp lực chi phí, mặc dù mức tăng vẫn được duy trì trong ngưỡng kiểm soát nhằm giữ chân khách hàng.
Tác động từ thuế quan và nguyên liệu: Rủi ro kìm hãm tăng trưởng
Dù ghi nhận tín hiệu phục hồi rõ ràng, PMI tháng 7 cũng phản ánh một số nguy cơ tiềm ẩn có thể ảnh hưởng đến đà tăng trưởng của ngành sản xuất. Trong đó, yếu tố được đề cập nhiều nhất là tác động kéo dài của thuế quan từ Mỹ. Mặc dù đơn đặt hàng nội địa tăng, số lượng đơn hàng xuất khẩu mới tiếp tục sụt giảm, kéo dài chuỗi suy giảm lên tới chín tháng liên tiếp.
Sự sụt giảm này không chỉ khiến xuất khẩu gặp khó, mà còn góp phần làm gia tăng tình trạng khan hiếm nguyên vật liệu, vốn đang là rào cản lớn đối với nhiều doanh nghiệp sản xuất. Việc chậm trễ trong khâu giao hàng từ các nhà cung cấp nước ngoài đã khiến thời gian nhận nguyên liệu kéo dài, dẫn đến áp lực gia tăng về chi phí đầu vào.
Trong tháng 7, chi phí nguyên vật liệu đầu vào tăng mạnh, với mức tăng nhanh nhất từ đầu năm 2025 đến nay. Điều này buộc các doanh nghiệp phải điều chỉnh giá bán sản phẩm đầu ra, mặc dù mức tăng vẫn còn khiêm tốn do lo ngại về khả năng tiêu thụ trên thị trường.
Về triển vọng tương lai, phần lớn doanh nghiệp vẫn giữ sự lạc quan thận trọng, với kỳ vọng rằng các điều kiện kinh tế sẽ ổn định hơn, sản phẩm mới được tung ra thị trường và nhu cầu tiêu dùng sẽ tăng. Tuy nhiên, niềm tin kinh doanh trong tháng 7 đã giảm xuống mức thấp nhất trong ba tháng, phần nào phản ánh sự thận trọng ngày càng lớn của các nhà sản xuất trước các bất ổn đang diễn ra.
Ông Andrew Harker, Giám đốc Kinh tế tại S&P Global Market Intelligence, nhận định rằng: “Dữ liệu PMI tháng 7 phản ánh sự phục hồi mạnh mẽ của ngành sản xuất Việt Nam, bất chấp tác động kéo dài từ các rào cản thương mại. Tuy nhiên, vấn đề lớn hiện tại nằm ở khâu nguyên liệu – tình trạng giao hàng chậm, tồn kho giảm và áp lực chi phí có thể tiếp tục kìm hãm đà tăng trưởng nếu không được giải quyết kịp thời.”
Với mức PMI vượt ngưỡng 50 điểm trong tháng 7, ngành sản xuất Việt Nam đã có những tín hiệu phục hồi tích cực. Tuy nhiên, những rào cản từ chính sách thuế và chuỗi cung ứng toàn cầu vẫn là những yếu tố cần theo dõi sát sao trong thời gian tới.