0
0
Năm 2025 ghi nhận bước chuyển rõ nét của ngành điện khi đa số doanh nghiệp cải thiện lợi nhuận, đặc biệt ở nhóm nhiệt điện và năng lượng tái tạo. Trong khi đó, thủy điện dù thuận lợi về thủy văn vẫn chịu áp lực từ giá bán và cơ cấu chi phí.
Bức tranh tài chính của ngành điện năm 2025 cho thấy sự hồi phục diện rộng. Theo thống kê từ 58 doanh nghiệp đã công bố báo cáo tài chính quý IV, có 38 đơn vị ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận, trong đó 4 doanh nghiệp đảo chiều từ lỗ sang lãi. Chỉ 2 trường hợp báo lỗ trong quý cuối năm. Tính chung cả năm, 48 doanh nghiệp tăng lợi nhuận so với năm trước và không có đơn vị nào thua lỗ.
Diễn biến này phản ánh hai yếu tố chính: thay đổi về cơ chế ghi nhận doanh thu chênh lệch tỷ giá ở nhóm nhiệt điện và sản lượng điện thương phẩm cải thiện ở nhiều nhà máy thủy điện và tái tạo. Tuy nhiên, mức độ hưởng lợi không đồng đều giữa các loại hình phát điện.
Nhiệt điện dẫn dắt tăng trưởng, thủy điện phân hóa
Quý IV chứng kiến sự bứt tốc của nhóm nhiệt điện, dù sản lượng huy động điện không tăng tương ứng. Động lực chủ yếu đến từ việc hoàn nhập hoặc ghi nhận doanh thu chênh lệch tỷ giá, đồng thời giảm áp lực chi phí tài chính.
Nổi bật là EVNGENCO3 (PGV). Doanh thu quý IV đạt gần 12.700 tỷ đồng, tăng 13% so với cùng kỳ. Doanh nghiệp ghi nhận lãi ròng hơn 2.500 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước lỗ 442 tỷ đồng. Lũy kế cả năm, PGV đạt gần 3.700 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, mức cao nhất trong vòng 13 năm và đảo chiều hoàn toàn so với khoản lỗ 878 tỷ đồng của năm trước.
Tại khu vực Đông Nam Bộ, Công ty Cổ phần Điện lực Dầu khí Nhơn Trạch 2 (NT2) báo lãi 422 tỷ đồng trong quý IV, gấp 5,6 lần cùng kỳ. Đây là mức lợi nhuận theo quý cao nhất kể từ năm 2016. Cả năm 2025, NT2 đạt khoảng 1.000 tỷ đồng lợi nhuận, tăng gấp 11 lần so với năm trước.
Cùng nhóm, Tổng Công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (POW) ghi nhận lợi nhuận quý IV đạt 484 tỷ đồng, tăng 2,6 lần. Lũy kế 12 tháng, doanh nghiệp đạt hơn 2.300 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, tăng hơn 110%. Tại miền Bắc, Công ty Cổ phần Nhiệt điện Quảng Ninh (QTP) báo lãi 655 tỷ đồng trong quý cuối năm, tăng 150%, đưa lợi nhuận cả năm vượt 1.050 tỷ đồng.
Một trường hợp đáng chú ý khác là Công ty Cổ phần Nhiệt điện Hải Phòng (HND) khi chuyển từ lỗ 163 tỷ đồng cùng kỳ sang lãi 29 tỷ đồng, nhờ ghi nhận hơn 380 tỷ đồng doanh thu chênh lệch tỷ giá.
Ở chiều ngược lại, Công ty Cổ phần Nhiệt điện Phả Lại (PPC) giảm 31% lợi nhuận ròng còn 126 tỷ đồng do không còn ghi nhận cổ tức từ công ty liên kết, dù lợi nhuận gộp tăng 2,6 lần nhờ giá vốn giảm. Công ty Cổ phần Nhiệt điện Ninh Bình (NBP) là doanh nghiệp duy nhất báo lỗ quý IV, hơn 800 triệu đồng, do thực hiện sửa chữa định kỳ, song mức lỗ đã thu hẹp so với cùng kỳ.
Đối với thủy điện, quý IV ghi nhận sự phân hóa rõ rệt. Dù điều kiện thủy văn tại miền Trung và Tây Nguyên thuận lợi hơn, nhiều doanh nghiệp lớn vẫn suy giảm lợi nhuận do giá bán điện bình quân thấp hơn và chi phí tăng.
Công ty Cổ phần Thủy điện Vĩnh Sơn – Sông Hinh (VSH) đạt 216 tỷ đồng lợi nhuận quý IV, giảm 28%. Công ty Cổ phần Thủy điện A Vương (AVC) lãi 79 tỷ đồng, giảm 40%. Công ty Cổ phần Thủy điện Miền Nam (SHP) đạt 130 tỷ đồng, giảm 31%. Mảng điện của Công ty Cổ phần Cơ điện lạnh (REE) cũng giảm nhẹ 2% trong quý IV do các đơn vị thành viên suy giảm lợi nhuận.
Ngược lại, một số doanh nghiệp quy mô vừa và nhỏ ghi nhận mức tăng mạnh nhờ sản lượng điện thương phẩm cải thiện. Công ty Cổ phần Thủy điện Sông Ba Hạ (SBH) đạt 279 tỷ đồng lợi nhuận, tăng 79%, khi sản lượng điện thương phẩm tăng hơn 85%. Công ty Cổ phần Thủy điện Buôn Đôn (BSA) lãi 70 tỷ đồng, gấp đôi cùng kỳ.
Tính chung cả năm 2025, nhóm thủy điện vẫn duy trì kết quả tích cực với số doanh nghiệp tăng lợi nhuận chiếm đa số, trong đó mảng điện của REE đạt hơn 1.500 tỷ đồng, tăng 44%.
2026 dự báo tăng cầu điện
Năm 2025 cũng ghi nhận sự cải thiện ở mảng năng lượng tái tạo. Công ty Cổ phần Tập đoàn PC1 (PC1) báo lãi 552 tỷ đồng từ mảng điện trong quý IV, gấp 9 lần cùng kỳ, dù danh mục có đóng góp từ thủy điện. Công ty Cổ phần Điện Gia Lai (GEG) đạt 83 tỷ đồng lợi nhuận quý IV, tăng 170% khi các dự án điện gió được xác lập giá bán chính thức. Công ty Cổ phần Tập đoàn Hà Đô (HDG) ghi nhận 342 tỷ đồng lợi nhuận gộp mảng điện, tăng 8%.
Lũy kế cả năm, GEG đạt 702 tỷ đồng lợi nhuận, gấp 6 lần năm trước; HDG đạt 1.700 tỷ đồng, tăng 31%; PC1 vượt mốc 1.000 tỷ đồng.
Triển vọng năm 2026 được đánh giá gắn với tốc độ tăng trưởng nhu cầu điện. Theo kịch bản cơ sở của Bộ Công Thương, tổng sản lượng điện năm 2026 dự kiến đạt khoảng 350 tỷ kWh, tăng 8,5% so với năm trước. Một số dự báo thị trường cho rằng mức tăng có thể đạt 10–12% nếu các ngành sản xuất thâm dụng điện như thép, xi măng và hóa chất phục hồi mạnh.
Trong bối cảnh khả năng xuất hiện El Nino vào cuối năm 2026, sản lượng thủy điện có thể chịu ảnh hưởng do lượng mưa suy giảm. Điều này có thể làm gia tăng vai trò của nhiệt điện than trong mùa khô. Đồng thời, hai dự án LNG Nhơn Trạch 3 và 4 với tổng công suất 1.624 MW dự kiến vận hành thương mại từ cuối 2025 đến đầu 2026 được kỳ vọng bổ sung nguồn cung đáng kể cho hệ thống.
