0
0
Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng giảm lãi suất huy động tối thiểu 0,5% và hạ lãi suất cho vay 1,5-2%/năm đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên. Những ngân hàng không thực hiện có thể bị xem xét giảm hạn mức tín dụng còn lại trong năm nay hoặc giao room thấp hơn vào năm tới.
Lãi suất huy động cao, chi phí vay vốn vẫn là gánh nặng
Theo văn bản ngày 18/10 về điều hành hoạt động ngân hàng, Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng không chạy đua tăng lãi suất huy động, tránh cạnh tranh không lành mạnh gây bất ổn thị trường tiền tệ. Trước mắt, các ngân hàng phải giảm ít nhất 0,5% lãi suất tiền gửi tiết kiệm niêm yết đối với kỳ hạn từ 6 tháng trở lên.
Ở chiều cho vay, cơ quan quản lý yêu cầu các ngân hàng hạ lãi suất 1,5-2%/năm đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên. Trường hợp không tuân thủ, tổ chức tín dụng có thể bị xem xét lại hạn mức tín dụng còn lại của năm nay, giao chỉ tiêu thấp hơn vào năm tới hoặc buộc áp dụng tỷ lệ an toàn cao hơn.
Chỉ đạo được đưa ra trong bối cảnh lãi suất huy động duy trì ở mức cao, trong khi chi phí vay vốn của doanh nghiệp và người dân vẫn lớn. Động thái điều hành của Ngân hàng Nhà nước nhằm thúc đẩy giảm chi phí vốn, qua đó hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và khả năng tiếp cận tín dụng của nền kinh tế.
Từ cuối tháng 4, lãi suất huy động niêm yết cao nhất hệ thống, không tính các khoản tiền gửi lớn hoặc khách hàng VIP, tăng lên vùng 7,6-7,8%/năm. Trong khi đó, lãi suất ưu đãi thực tế tại nhiều ngân hàng dao động 8,5-9,5%/năm.
Diễn biến này cho thấy chi phí huy động vốn của các ngân hàng vẫn ở mức đáng chú ý. Khi lãi suất tiền gửi tăng, các tổ chức tín dụng có thể phải đối mặt với áp lực chi phí đầu vào, trong khi việc điều chỉnh lãi suất cho vay còn phụ thuộc vào tình hình thanh khoản, nhu cầu tín dụng và chính sách của từng ngân hàng.
Ở chiều cho vay, số liệu của Ngân hàng Nhà nước cho thấy lãi suất cho vay bình quân tháng 8 đạt 10,7%/năm, tăng 0,2 điểm phần trăm so với tháng trước. Mức này cũng cao hơn khoảng 3 điểm phần trăm so với lãi suất của các khoản vay được giải ngân cách đó một năm.
Trên thực tế, lãi suất cho vay có thể lên tới 12-13%, tùy thuộc vào thời hạn vay, mục đích sử dụng vốn, tài sản thế chấp và lịch sử tín dụng của khách hàng. Vì vậy, mức lãi suất bình quân của toàn hệ thống không đồng nghĩa với mức lãi suất mà mọi doanh nghiệp và người dân phải trả khi vay vốn.
Mặt bằng lãi suất cho vay cao có thể làm tăng chi phí tài chính của doanh nghiệp, đặc biệt với những đơn vị cần vốn để duy trì hoạt động, mở rộng sản xuất hoặc bổ sung vốn lưu động. Đối với người dân, chi phí vay vốn cũng ảnh hưởng đến khả năng thực hiện các kế hoạch tiêu dùng và đầu tư.
Chỉ đạo giảm lãi suất được đưa ra sau cuộc họp về điều hành chính sách tiền tệ ngày 16/10. Tại cuộc họp, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đánh giá mặt bằng lãi suất cho vay còn cao, ảnh hưởng đến chi phí vốn, hoạt động sản xuất, kinh doanh và khả năng tiếp cận tín dụng của doanh nghiệp, người dân.
Bên cạnh đó, diễn biến phức tạp của tình hình thế giới tạo áp lực đối với công tác điều hành lãi suất, tỷ giá và lạm phát. Nợ xấu cùng những rủi ro trong hệ thống ngân hàng cũng là các yếu tố cần được theo dõi trong quá trình thực hiện chính sách tiền tệ.
Phó Thủ tướng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước đánh giá, rút kinh nghiệm việc triển khai các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất thời gian qua, đồng thời sớm đưa ra biện pháp giảm lãi suất cho vay. Mức giảm được yêu cầu là 1,5-2%/năm đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và người dân.
Phó Thủ tướng giao Thống đốc Ngân hàng Nhà nước trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm về hiệu quả các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất, giảm lãi suất cho vay, đồng thời bảo đảm thanh khoản cho các ngân hàng.
BIDV, Vietcombank, Agribank triển khai giảm lãi suất cho vay
Sau chỉ đạo của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước, các ngân hàng quốc doanh gồm BIDV, Vietcombank và Agribank công bố những động thái giảm lãi suất cho vay, với mức giảm lên tới 2%/năm nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và người dân.
Cụ thể, BIDV triển khai chương trình tín dụng ưu đãi trên toàn hệ thống từ ngày 15/10, với lãi suất cho vay từ 6%/năm, thấp hơn tối đa 2 điểm phần trăm so với mức thông thường. Chương trình áp dụng đối với các khoản vay ngắn hạn bằng đồng Việt Nam, tập trung vào những ngành và lĩnh vực ưu tiên.
Mức lãi suất từ 6%/năm được áp dụng theo chương trình tín dụng ưu đãi của BIDV, không phải mức lãi suất chung dành cho tất cả khoản vay tại ngân hàng. Việc khách hàng được hưởng mức lãi suất cụ thể còn gắn với phạm vi áp dụng của chương trình và các điều kiện liên quan đến khoản vay.
Trong khi đó, Chủ tịch HĐQT Vietcombank Nguyễn Thanh Tùng cho biết ngân hàng cam kết giảm tối thiểu 2%/năm lãi suất cho vay từ nay đến cuối năm để hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn. Động thái này được đưa ra trong bối cảnh cơ quan quản lý yêu cầu các tổ chức tín dụng chủ động điều chỉnh lãi suất nhằm giảm chi phí tài chính cho khách hàng.
Mới nhất, Agribank thông báo triển khai chương trình giảm lãi suất cho vay từ ngày 19/10. Theo đó, lãi suất cho vay giảm tới 2%/năm so với mức thông thường, tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên và khách hàng hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh.
Agribank dự kiến dành khoảng 2.000 tỷ đồng để hỗ trợ khách hàng giảm chi phí vốn. Chương trình hướng đến nhóm khách hàng thuộc các lĩnh vực được ưu tiên, phù hợp với định hướng giảm lãi suất cho vay theo chỉ đạo của cơ quan quản lý.
Các chương trình của BIDV, Vietcombank và Agribank cho thấy những ngân hàng này đã công bố biện pháp điều chỉnh lãi suất cho vay sau yêu cầu của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước. Tuy nhiên, mức giảm cụ thể và phạm vi áp dụng tại mỗi ngân hàng có sự khác biệt, tùy theo chương trình và nhóm khách hàng mục tiêu.
Về phía cơ quan quản lý, việc giảm lãi suất không chỉ dừng ở khuyến nghị đối với các tổ chức tín dụng. Ngân hàng Nhà nước nêu rõ khả năng xem xét hạn mức tín dụng nếu ngân hàng không thực hiện yêu cầu, bao gồm điều chỉnh room còn lại trong năm nay, giao chỉ tiêu thấp hơn vào năm tới hoặc yêu cầu áp dụng tỷ lệ an toàn cao hơn.
Như vậy, yêu cầu giảm lãi suất được đặt trong mối liên hệ với việc phân bổ tín dụng và bảo đảm an toàn hệ thống ngân hàng. Trong khi doanh nghiệp và người dân cần giảm chi phí vay vốn, các tổ chức tín dụng vẫn phải cân đối hoạt động huy động, cho vay, thanh khoản và những rủi ro phát sinh trong quá trình kinh doanh.
