0
0
Tết Nguyên Đán – dịp lễ truyền thống lớn nhất của người Việt – từng gắn liền với hình ảnh các khu chợ nhộn nhịp, đông đúc, nơi mọi người mua sắm thực phẩm, cây cảnh, quà biếu và trang trí. Tuy nhiên, trong vài năm trở lại đây, xu hướng mua sắm Tết đang có sự chuyển dịch mạnh mẽ từ các chợ truyền thống sang các nền tảng trực tuyến.
Mua sắm online
Chị Trúc Mai, 40 tuổi, sống tại quận Ba Đình, Hà Nội, chia sẻ rằng Tết năm nay chị hoàn toàn không đi chợ mà chuyển sang đặt hàng online. Từ cây đào, quất, cho đến thực phẩm, bánh kẹo, mọi thứ đều được chọn và giao tận nhà thông qua các ứng dụng mua sắm. “Tết năm nay dễ thở hơn nhờ ‘order online’ thay vì phải chen chúc ở chợ hay ngược xuôi mua sắm, mặc cả,” chị nói.
Tương tự, gia đình chị Thanh Xuân ở Nghệ An cũng lần đầu thử nghiệm hình thức mua sắm trực tuyến. Nhờ con gái gợi ý, chị đã đặt mua thực phẩm chế biến sẵn, hoa quả và các món đồ cần thiết qua các trang web của siêu thị và cửa hàng online. “Đi chợ Tết cũng vui, nhưng với người bận rộn như tôi, việc mua online giúp tiết kiệm thời gian và công sức rất nhiều,” chị chia sẻ.
Theo báo cáo Xu hướng mua sắm Tết 2025, 55% người tiêu dùng Việt Nam đã chuẩn bị thực phẩm từ sớm, một tháng trước Tết. Khoảng 49% người được khảo sát kết hợp giữa mua sắm trực tiếp và trực tuyến, cho thấy vai trò ngày càng lớn của các nền tảng online trong thói quen tiêu dùng của người Việt.
Bùng nổ thương mại điện tử
Sự phát triển vượt bậc của thương mại điện tử là nhân tố chính thúc đẩy xu hướng này. Theo nền tảng Metric.vn, doanh số thị trường thương mại điện tử trong dịp Tết 2025 dự kiến tăng trưởng 45% so với năm 2024. Riêng Shopee và Tiktok Shop ước tính đạt doanh số 71.000 tỷ đồng với gần 800 triệu sản phẩm được tiêu thụ.
Livestream bán hàng đang trở thành kênh bán hàng hiệu quả, đặc biệt là các sản phẩm như bánh kẹo, quà Tết, cây cảnh. Các nhà vườn cũng tận dụng xu hướng này để bán đào, quất và hoa qua livestream, thu hút hàng nghìn lượt xem nhờ giá rẻ và dịch vụ giao hàng tận nơi.
Lợi ích nổi bật của mua sắm trực tuyến bao gồm giá cả cạnh tranh, tiện lợi và tiết kiệm thời gian. Nhiều nền tảng còn hỗ trợ phí vận chuyển, giảm giá trực tiếp, giúp người tiêu dùng tiết kiệm đáng kể.
Sự suy thoái của chợ truyền thống
Trái ngược với không khí nhộn nhịp trên mạng, các chợ truyền thống đang dần vắng khách. Chị Diệu Linh, một tiểu thương tại chợ Đồng Xuân, Hà Nội, cho biết doanh thu của chị ngày càng giảm, đặc biệt trong dịp Tết. “Trước đây, cuối năm là thời điểm bán đắt hàng nhất, nhưng giờ khách chủ yếu là người nước ngoài đến ngắm là chính,” chị buồn bã nói.
Nguyên nhân của sự thay đổi này không chỉ đến từ sự bùng nổ của thương mại điện tử, mà còn bởi những bất cập cố hữu tại các khu chợ. Cơ sở vật chất xuống cấp, vệ sinh kém, giá cả không rõ ràng khiến người tiêu dùng mất niềm tin. Ngoài ra, tình trạng ùn tắc giao thông và áp lực từ cuộc sống bận rộn cũng khiến nhiều người ngại ra chợ vào dịp cuối năm.
Dù mua sắm trực tuyến mang lại nhiều tiện ích, nhưng việc duy trì nét đẹp truyền thống của chợ Tết vẫn rất cần thiết. Theo PGS.TS Phạm Ngọc Trung, nguyên trưởng khoa Văn hóa và Phát triển, Học viện Báo chí và Tuyên truyền, chợ Tết không chỉ là nơi giao dịch, mà còn là không gian văn hóa, nơi người dân tìm thấy cảm giác gần gũi, đoàn viên.
Những phiên chợ Tết với hình ảnh gói bánh chưng, mổ lợn, chọn mua thực phẩm tươi sống hay trang trí nhà cửa không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn giúp thế hệ trẻ hiểu và trân trọng giá trị truyền thống.
Nhiều gia đình, như chị Thanh Hằng ở quận Cầu Giấy, Hà Nội, vẫn giữ thói quen đi chợ Tết để tận hưởng không khí náo nhiệt và cùng con cái khám phá nét đẹp truyền thống. “Đi chợ Tết không chỉ để mua đồ, mà còn để tạo kỷ niệm gia đình, giúp các con hiểu thêm về văn hóa Tết,” chị chia sẻ.
(Theo Vnexpress)
