0
0
Từ khoản vay 3.000 nhân dân tệ (422 USD) từ bà ngoại năm 1997, hai anh em Zhang Hongchao và Zhang Hongfu hiện sở hữu khối tài sản hơn 8 tỷ USD nhờ cổ phần trong Mixue Group.
Mixue Group hiện là chuỗi trà sữa lớn nhất Trung Quốc, chiếm 20% thị phần vào cuối năm 2023. Dự kiến, từ ngày 3/3, cổ phiếu Mixue sẽ bắt đầu giao dịch trên sàn chứng khoán Hong Kong sau khi hoàn tất IPO, huy động 444 triệu USD. Đây cũng là thương vụ IPO lớn nhất tại thị trường này trong năm nay.
Hiện tại, hơn 99% cửa hàng của Mixue hoạt động theo mô hình nhượng quyền. Zhang Hongfu giữ chức CEO của Mixue Group, trong khi anh trai ông, Zhang Hongchao, đảm nhận vai trò Chủ tịch. Ít ai biết rằng thương hiệu này bắt đầu từ một quầy bán đá bào nhỏ tại Trịnh Châu, Trung Quốc.
Hành trình khởi nghiệp từ một quầy đá bào
Năm 1997, khi còn là sinh viên 21 tuổi tại Trường Kinh tế và Tài chính Hà Nam, Zhang Hongchao làm việc bán thời gian tại một quầy đồ uống vào mùa hè. Công việc này đã giúp ông nảy ra ý tưởng chế tạo máy làm đá và mở một quầy bán đá bào – một món ăn phổ biến ở các thành phố lân cận nhưng chưa có tại Trịnh Châu.
Ban đầu, Zhang Hongchao vay 3.000 nhân dân tệ (422 USD) từ bà ngoại để khởi nghiệp. Tuy nhiên, vào mùa đông, đá bào không còn bán chạy, buộc ông phải kinh doanh thêm quýt để có thêm thu nhập. Cuối cùng, ông phải tạm dừng hoạt động kinh doanh.
Hai năm sau, Zhang Hongchao quay lại với quầy đá bào, lần này kết hợp thêm mứt và siro, đồng thời đặt tên thương hiệu là Mi Xue Bing Cheng. Ông cũng bắt đầu bán kem với giá rẻ hơn 20% so với đối thủ, sau đó mở rộng sang các loại đồ uống như sinh tố, trà kết hợp trái cây tươi, trân châu, sữa.
Sau 9 năm nghiên cứu thị trường, Zhang phát triển thành công loại kem ốc quế với công thức từ sữa, trứng, bột ngô, đường nhưng chỉ có giá 1 nhân dân tệ. Trong khi đó, các sản phẩm kem ốc quế thông thường tại Trung Quốc có giá 4-5 nhân dân tệ. Nhờ mức giá rẻ và chất lượng tốt, sản phẩm này nhanh chóng trở thành mặt hàng chủ lực của Mixue.
Mở rộng và kiểm soát chuỗi cung ứng
Năm 2007, em trai Zhang Hongfu gia nhập công ty, phụ trách vận hành và xây dựng quy trình nhượng quyền.
Khi quy mô kinh doanh ngày càng mở rộng, hai anh em nhận thấy cần kiểm soát chuỗi cung ứng để đảm bảo chất lượng sản phẩm và duy trì giá rẻ. Năm 2014, họ xây dựng hệ thống logistics riêng. Theo China Daily, tính đến đầu năm 2024, Mixue Group sở hữu 5 khu vực sản xuất với tổng diện tích 670.000 m², chuyên cung cấp các nguyên liệu như đường, sữa, trà, cà phê, hoa quả, ngũ cốc.
Khoảng 60% nguyên liệu cung cấp cho các cửa hàng nhượng quyền đến từ nguồn tự sản xuất hoặc do Mixue trực tiếp mua. Đối với các sản phẩm chủ lực, 100% nguyên liệu đều do công ty tự sản xuất. Phần lớn doanh thu và lợi nhuận của Mixue Group đến từ việc bán thiết bị nhà bếp và nguyên liệu cho các cửa hàng nhượng quyền. Phí nhượng quyền chỉ đóng góp 2,4% vào tổng doanh thu trong ba quý đầu năm 2023.
Theo Bloomberg Billionaires Index, hai anh em nhà sáng lập Mixue Group hiện sở hữu 82% cổ phần, tương đương tổng tài sản 8,1 tỷ USD. Con số này thậm chí còn cao hơn cả Howard Schultz – cựu CEO của Starbucks – với khối tài sản hơn 6 tỷ USD.
Mô hình kinh doanh “giá rẻ nhưng hiệu quả”
Mixue tập trung vào các sản phẩm trà, nước trái cây, cà phê, kem với mức giá trung bình chỉ khoảng 1 USD. Vì vậy, nhiều chuyên gia ví Mixue như “Pinduoduo của ngành trà sữa” – tương tự cách Pinduoduo áp dụng mô hình giá rẻ trong lĩnh vực thương mại điện tử. Trong khi đó, Nayuki – một chuỗi trà sữa nổi tiếng khác tại Trung Quốc niêm yết trên sàn Hong Kong – có mức giá trung bình 3,8 USD.
Theo Zhan Junhao, nhà sáng lập hãng tư vấn Fujian Huace Brand Positioning, thành công của Mixue phần lớn đến từ việc kiểm soát chuỗi cung ứng. “Hương vị và an toàn thực phẩm có liên quan chặt chẽ đến chất lượng nguyên liệu đầu vào”, ông nhận định.
Hai anh em Zhang không ngừng mở rộng và đổi mới. Năm 2017, họ ra mắt chuỗi cà phê Lucky Cup, hiện có hơn 3.000 cửa hàng. Mixue cũng bắt đầu mở rộng ra thị trường quốc tế, với cửa hàng đầu tiên tại Hà Nội vào năm 2018. Trong năm 2023, hãng bán được 7,4 tỷ cốc đồ uống. Riêng 9 tháng đầu năm 2024, con số này đã đạt 7,1 tỷ cốc. Lợi nhuận trong 9 tháng đầu năm ngoái tăng hơn 45% lên 3,5 tỷ nhân dân tệ (483 triệu USD).
Hiện tại, Mixue có hơn 45.300 cửa hàng trên toàn thế giới, chủ yếu tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương. Trong đó, 70% doanh thu quốc tế đến từ Indonesia và Việt Nam.
Zhu Danpeng, nhà phân tích thực phẩm và đồ uống độc lập, đánh giá Mixue vẫn còn nhiều cơ hội phát triển tại Trung Quốc. “Ở nhiều thị trấn, vẫn có rất nhiều cửa hàng đồ uống nhỏ lẻ hoạt động tự phát. Tôi ước tính khoảng 200.000 cửa hàng như vậy có thể bị Mixue thay thế”, ông dự đoán.
(Theo báo chí nước ngoài)
