Constellation Energy và Microsoft đã công bố một thỏa thuận mua bán điện đầy tham vọng, nhằm hồi sinh một lò phản ứng tại nhà máy điện hạt nhân Three Mile Island ở Pennsylvania.
Cơ sở từng trải qua thảm họa hạt nhân tồi tệ nhất nước Mỹ vào năm 1979, dự kiến đi vào hoạt động năm 2028.

Nhu cầu điện tăng cao, năng lượng hạt nhân lên ngôi
Sự bùng nổ của công nghệ lớn, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo và điện toán đám mây, đã đẩy nhu cầu điện tại Mỹ lên cao chưa từng có. Năng lượng hạt nhân, với ưu điểm gần như không phát thải carbon và độ tin cậy cao, đang trở thành lựa chọn hấp dẫn cho các công ty công nghệ.
“Các nhà máy hạt nhân là nguồn năng lượng duy nhất có thể liên tục thực hiện lời hứa đó”, Giám đốc điều hành của Constellation, Joe Dominguez cho biết trong một tuyên bố.
Cổ phiếu của Constellation đã tăng hơn 20% vào trong chiều nay lên 251,42 USD và đã tăng hơn 100% cho đến nay trong năm nay.
Các công ty cho biết, điện từ nhà máy sẽ được sử dụng để bù đắp việc sử dụng điện của trung tâm dữ liệu của Microsoft. Việc khởi động lại Three Mile Island, nơi có một tổ máy riêng biệt bị tan chảy một phần vào năm 1979 trong một trong những tai nạn công nghiệp lớn nhất trong lịch sử đất nước, vẫn cần sự chấp thuận của liên bang, tiểu bang và địa phương.
Hiện tại, Constellation vẫn chưa nộp đơn lên các cơ quan quản lý hạt nhân liên bang để khởi động lại nhà máy. Người phát ngôn của Ủy ban Điều tiết Hạt nhân (NRC), Scott Burnell cho biết: “Constellation phải đưa ra lý do chính đáng để khởi động lại, vì vậy chúng tôi sẵn sàng hợp tác với công ty về các bước tiếp theo”. Constellation cho biết họ dự kiến quá trình xem xét của NRC sẽ hoàn tất vào năm 2027.
Một số ý kiến phản đối cho rằng NRC nên có quy trình xem xét mới cho các trường hợp như vậy, bởi chưa từng có nhà máy điện hạt nhân nào của Mỹ bị đóng cửa được khôi phục.
Ván cược tỷ đô vào năng lượng hạt nhân
Thỏa thuận lịch sử giữa Constellation và Microsoft không chỉ đơn thuần là một hợp đồng mua bán điện. Nó đại diện cho một canh bạc tỷ đô vào tương lai của năng lượng hạt nhân, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu điện năng tăng cao và áp lực giảm thiểu carbon ngày càng lớn.
Constellation sẵn sàng chi 1,6 tỷ USD để “hồi sinh” tổ máy số 1 tại nhà máy Three Mile Island, với hy vọng sẽ đưa nó vào hoạt động trở lại vào năm 2028. Đây là một quyết định táo bạo, đặc biệt khi tổ máy số 2 của nhà máy này từng là hiện trường của một trong những tai nạn hạt nhân nghiêm trọng nhất trong lịch sử nước Mỹ.
Microsoft, với cam kết mua điện từ nhà máy trong 20 năm, cũng thể hiện niềm tin mạnh mẽ vào năng lượng hạt nhân. Gã khổng lồ công nghệ này không chỉ dừng lại ở Three Mile Island, mà còn đầu tư vào các dự án năng lượng hạt nhân khác, như công ty hợp hạch Helion.
Không chỉ Microsoft, nhiều ông lớn công nghệ khác, bao gồm cả Bill Gates và Sam Altman, cũng đang ủng hộ mạnh mẽ năng lượng hạt nhân như một giải pháp cho bài toán năng lượng của tương lai.
Tuy nhiên, ván cược này không hề dễ dàng. Constellation vẫn cần vượt qua nhiều rào cản pháp lý và kỹ thuật để có thể khởi động lại lò phản ứng. Bên cạnh đó, thỏa thuận cũng đang đối mặt với sự giám sát chặt chẽ từ các công ty điện lực, những người lo ngại về tác động của nó đến chi phí và độ tin cậy của lưới điện. Thỏa thuận giữa Constellation và Microsoft đã thổi một luồng gió mới vào ngành năng lượng hạt nhân trong kỷ nguyên số.
Thảm họa hạt nhân tại Three Mile Island năm 1979

Vào rạng sáng ngày 28/3/1979, một van áp suất bị hỏng tại lò phản ứng số 2 của nhà máy điện hạt nhân Three Mile Island đã khởi đầu cho một chuỗi sự kiện kinh hoàng. Nước làm mát nhiễm xạ tràn ra ngoài, lõi hạt nhân quá nhiệt, và nguy cơ tan chảy lõi – thảm họa hạt nhân – hiện hữu.
Nhà máy Three Mile Island, đi vào hoạt động từ năm 1974, từng được coi là biểu tượng cho nguồn năng lượng đáng tin cậy và giá rẻ trong thời kỳ khủng hoảng năng lượng. Tuy nhiên, sự cố năm 1979 đã thay đổi tất cả.
Một loạt sai sót của nhân viên vận hành, cùng với các chỉ số thiết bị không rõ ràng, đã khiến hệ thống làm mát khẩn cấp bị tắt. Lõi hạt nhân nóng lên đến mức nguy hiểm, chỉ còn cách điểm tan chảy 1.000 độ. Nước nhiễm xạ rò rỉ ra ngoài, phát tán khí phóng xạ khắp nhà máy.
Tin tức về vụ tai nạn lan nhanh, gây hoang mang dư luận. Thống đốc Pennsylvania phải cân nhắc việc sơ tán người dân. Cuối cùng, các công nhân đã kịp thời đưa nước làm mát trở lại lõi, ngăn chặn thảm họa tan chảy trong gang tấc.
Mặc dù không có ai thiệt mạng trực tiếp do sự cố, nhưng nó đã gây ra sự hoảng loạn lớn, khiến hơn 100.000 người phải sơ tán. Quan trọng hơn, Three Mile Island đã làm lung lay niềm tin của công chúng vào năng lượng hạt nhân, khiến ngành công nghiệp này tại Mỹ bị đình trệ trong nhiều thập kỷ sau đó.