0
0
Sự kiện hệ thống của VNDirect bị hacker đánh sập đang là tâm điểm của TTCK. Do quá trình hồi phục dự kiến sẽ mất thời gian nên VNDirect cho biết sẽ tiếp tục cập nhật tới nhà đầu tư.
Việc không thể truy cập vào hệ thống để thực hiện giao dịch đã khiến cho những nhà đầu tư lo lắng và sốt ruột với tài sản của bản thân đang treo ở trên sàn. Vấn đề đặt ra ở đây là cần bao nhiêu thời gian để hệ thống hoạt động trở lại và các rủi ro từ vụ tấn công đến các nhà đầu tư như nào?
Tổng hợp ý kiến từ nhiều chuyên gia công nghệ cho thấy, sự cố lần này của VNDIRECT có thể cần rất nhiều thời gian để khắc phục. Dưới đây là một số ý kiến về sự cố lần này của VND, những việc cần đội ngũ server và IT của VND giải quyết và hướng tấn công hệ thống của hacker.
- VNDirect bị mã hoá toàn bộ image máy ảo vmdk, máy ảo nằm trong những máy vật lý EXSI, kết nối tới ổ cứng qua NAS Server.
- Các hệ thống AD, SIEM, log, backup,… đều là máy ảo và đã bị mã hoá.
- Dự đoán đường tấn công: attacker đăng nhập được vcenter portal ( Không có 2FA), sau đó kích hoạt ssh và thay đổi mật khẩu root của 1 máy chủ ESXI. Sau đó, attacker ssh vào máy chủ EXSI vuuawf đổi mật khẩy và chạy công cụ mã hoá. Server kết nối đế NAS mount trong thư mục / vmfs/ volumes và có quyền đọc/viết toàn bộ file trong NAS.
- Để đăng nhập portal Vcenter, VND dùng 1 máy chủ làm server jump, tuy nhiên chỉ là RDP vào máy jumo này và sử dụng.
Nhìn qua những lỗi trên và một số bình luận trên các hội nhóm thì sự cố tấn công lần này của VND là rất nghiêm trọng.
- Hệ thống không có backup, dẫn đến VND phải dò lại từng log giao dịch và tái tạo lại từ thời điểm backup gần nhất từng giao dịch một cho tới khi hết thì ngưng. ( Cần ít nhất 1-2 tuần).
- Quản trị viên hệ thống cần lý giải tại sao hacker lại có thể đăng nhập được vào vcenter portal? Hiểu đơn giản là vcenter cho phép quản trị viên liên tục theo dõi hiệu suất cũng như ngăn chặn truy cập trái phép từ bên ngoài. vCenter cũng giúp người dùng tự động hóa quy trình làm việc, giảm ảnh hưởng của lỗi hệ thống. Vậy tại sao quản trị viên hệ thống lại không thể ngăn chặn được hacker truy cập từ bên ngoại?
Còn về nhà đầu tư, rủi ro lớn nhất họ chịu sẽ là không thể đóng các lệnh giao dịch cổ phiếu của bản thân. Việc hệ thống không thể truy cập có thể khiến cho các nhà đầu tư chịu cảnh mất đi lợi nhuận hoặc chốt lỗ cổ phiếu. Như phiên ngày hôm nay thị trường giảm 13 điểm, toàn bộ các cổ phiếu theo nhóm ngành giảm đã khiến cho những nhà đầu tư ôm cổ phiếu chịu mất đi một phần “lãi”.
Còn về phía công ty chứng khoán VND, thiệt hại lớn nhất của họ nếu không khắc phục sớm nhất là sẽ mất đi lượng lớn khách hàng. Hiện tại họ đã mất uy tín nhiều và sự tín nhiệm từ những nhà đầu tư. Qua đây VND nên kiểm tra lại đội ngũ hệ thống và đội ngũ IT của công ty vì sự việc lần này thực sự nghiêm trọng.
Nhà đầu tư liệu có được đền bù sau sự cố tấn công này?
Theo Điều 20 Thông tư 121/2020/TT-BTC quy định về hoạt động của công ty chứng khoán, khi cung cấp dịch vụ giao dịch trực tuyến, Công ty chứng khoán có nghĩa vụ đảm bảo an ninh, an toàn, bảo mật dữ liệu của hệ thống; có hệ thống dự phòng, phương án thay thế trong trường hợp xảy ra sự cố.
“Mặc dù quy định rõ ràng, công ty chứng khoán cũng có hệ thống dự phòng nhưng khi cả hai hệ thống đều bị tấn công thì cả khách hàng và công ty chứng khoán đều bị thiệt hại. Nếu lý do sập khách quan bất khả kháng thì VnDirect không bị phạt nhưng nếu do thiếu trách nhiệm, vận hành lỗi chủ quan thì có thể bị phạt. Còn phạt bao nhiêu thì cũng phải xem lại mức độ…”, Luật sư Trương Thanh Đức nêu quan điểm.
Giới chuyên gia cũng được phen bình luận loạn xí ngầu. Đơn cử như ông Quách Mạnh Hào nêu quan điểm: Nếu ngày mai VNDS chưa khắc phục được sự cố thì 3 sàn HSX HNX Upcom nên tạm dừng giao dịch cho tới khi sự cố được khắc phục xong. Đây là 1 giải pháp công bằng nhất và an toàn nhất cho tất cả các thành phần tham gia thị trường.
