Bước sang những tuần đầu của năm 2026, thị trường tiền gửi ghi nhận những diễn biến sôi động khi hàng loạt ngân hàng thương mại từ khối tư nhân đến quốc doanh đồng loạt điều chỉnh biểu lãi suất huy động.
Trong bối cảnh nhu cầu vốn của nền kinh tế được dự báo tăng trưởng mạnh mẽ, cuộc đua thu hút dòng tiền nhàn rỗi không chỉ dừng lại ở việc thay đổi con số niêm yết mà còn bùng nổ qua các chương trình cộng thêm ưu đãi, đẩy lãi suất thực nhận lên những cột mốc mới.
Cuộc đua điều chỉnh biểu phí và xu hướng chạm trần ở các kỳ hạn ngắn
Thị trường tài chính những ngày đầu năm 2026 chứng kiến sự thay đổi rõ rệt về mặt bằng giá vốn khi nhiều ngân hàng lớn nhỏ bắt đầu chiến dịch tăng lãi suất với biên độ rộng. Điển hình là các động thái điều chỉnh tăng từ 0,4% đến 1,2%/năm tại các ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân, đưa mức lãi suất phổ biến cho kỳ hạn từ 6 tháng trở lên đạt quanh ngưỡng 6,5% – 7%/năm.
Ngay cả nhóm ngân hàng thương mại nhà nước, vốn thường duy trì mức lãi suất thấp để bình ổn thị trường, cũng đã bắt đầu tham gia vào xu hướng này với mức điều chỉnh cao nhất hiện áp dụng đạt khoảng 5,3%/năm. Sự dịch chuyển đồng bộ này cho thấy áp lực huy động vốn để phục vụ các mục tiêu tín dụng trong năm mới đang đè nặng lên hệ thống ngân hàng.
Đáng chú ý, tại phân khúc tiền gửi kỳ hạn ngắn dưới 6 tháng, nhiều tổ chức tín dụng đã nhanh chóng đẩy mức lãi suất niêm yết tiến sát hoặc chạm ngưỡng trần 4,75%/năm theo quy định của Ngân hàng Nhà nước. Hiện tượng này xuất hiện đồng loạt tại cả các ngân hàng số lẫn các ngân hàng có mạng lưới truyền thống, phản ánh nhu cầu vốn ngắn hạn đang rất căng thẳng.
Ở các kỳ hạn dài hơn từ 12 đến 24 tháng, mặt bằng lãi suất đã chính thức vượt mốc 6% tại phần lớn các nhà băng tư nhân, với những cái tên dẫn đầu niêm yết mức lãi suất từ 7,1% đến 7,2%/năm. Việc tăng lãi suất ngay giai đoạn đầu năm được giới phân tích nhìn nhận là một phản ứng tự nhiên của thị trường khi các chỉ số kinh tế vĩ mô đang cho thấy tín hiệu khởi sắc, đòi hỏi hệ thống ngân hàng phải có nguồn lực vốn dồi dào để cung ứng cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Phân hóa theo quy mô tiền gửi và sự bùng nổ của kênh tiết kiệm trực tuyến
Một đặc điểm nổi bật của thị trường năm nay là sự phân cực sâu sắc trong chính sách ưu đãi dựa trên phương thức gửi và số dư tiền gửi. Nhằm mục tiêu tối ưu hóa chi phí vận hành và thúc đẩy ngân hàng số, hầu hết các đơn vị đều triển khai chính sách lãi suất “bậc thang” hoặc cộng thêm biên độ cho hình thức tiết kiệm trực tuyến (online).
Có những trường hợp ngân hàng sẵn sàng cộng thêm tới 2%/năm cho khách hàng gửi tiền qua ứng dụng, khiến mức lãi suất thực tế mà người gửi nhận được có thể vượt ngưỡng 8%/năm ở các kỳ hạn trung và dài hạn. Đây được xem là chiến lược trọng tâm để giữ chân dòng tiền nhàn rỗi trong bối cảnh các kênh đầu tư khác cũng đang bắt đầu lấy lại sức hấp dẫn.
Bên cạnh đó, các gói lãi suất “đặc biệt” với mức lãi suất lên tới hơn 9%/năm cũng xuất hiện nhưng đi kèm điều kiện khắt khe về số tiền gửi tối thiểu, thường lên tới hàng trăm hoặc hàng nghìn tỷ đồng. Điều này cho thấy các ngân hàng đang tập trung tìm kiếm các nguồn vốn lớn, ổn định để cải thiện các chỉ số an toàn hệ thống và đáp ứng nhu cầu vốn trung và dài hạn của các dự án trọng điểm.
Dự báo từ các tổ chức tài chính cho thấy với triển vọng tăng trưởng GDP năm 2026 ở mức cao và áp lực từ việc mất cân đối kỳ hạn, mặt bằng lãi suất huy động có thể sẽ còn dư địa tăng thêm khoảng 0,5% trong nửa cuối năm. Sự thay đổi này mang tính chu kỳ nhưng cũng phản ánh chất lượng tài sản và nhu cầu vốn thực tế của nền kinh tế, đảm bảo sự ổn định vĩ mô trong điều kiện tín dụng đang trên đà tăng tốc.