Trong chuyến công tác chính thức tại Mỹ mới đây, Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên, đặc phái viên của Thủ tướng Chính phủ, đã có buổi làm việc với nhiều cơ quan quan trọng của Mỹ như Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ (USTR), Bộ Năng lượng Hoa Kỳ (DOE) cùng các đối tác liên quan.
Đáng chú ý, ông đã tham dự và chứng kiến lễ ký kết các thỏa thuận mua hàng, hợp tác giữa nhiều doanh nghiệp (DN) lớn của Việt Nam và Mỹ, với tổng trị giá hợp đồng lên tới hàng tỷ USD, đánh dấu bước tiến mạnh mẽ trong việc tăng cường nhập khẩu máy móc, thiết bị, nguyên – nhiên – vật liệu và dịch vụ từ Mỹ.
Các thỏa thuận lớn trị giá hơn 4,15 tỷ USD
Cụ thể, nhiều tập đoàn và công ty hàng đầu của Việt Nam như Tổng Công ty Khí Việt Nam (PVGas), Công ty CP Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR), Công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (PVPower), Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex), Masan Group… đã ký kết thỏa thuận mua hàng từ các đối tác Mỹ với tổng giá trị ấn tượng là 4,15 tỷ USD.
Không chỉ dừng lại ở con số hiện tại, Bộ Công Thương dự báo rằng trong năm 2025, tổng giá trị các hợp đồng, thỏa thuận được ký kết và thực hiện sẽ đạt 50,15 tỷ USD. Đặc biệt, trong giai đoạn từ năm 2025 trở đi, con số này được kỳ vọng sẽ tăng mạnh lên tới khoảng 90,3 tỉ USD. Những hợp đồng này tập trung chủ yếu vào việc nhập khẩu máy bay, dịch vụ hàng không, trang thiết bị khai thác dầu khí, cùng các sản phẩm lọc hóa dầu… Đây là bước đi quan trọng giúp Việt Nam hướng đến việc cân bằng cán cân thương mại với Mỹ một cách hài hòa, bền vững.
Việt Nam đối mặt thách thức cân bằng thương mại
Theo thống kê từ Thương vụ Việt Nam tại Mỹ, trong tháng 1-2025, tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ đạt mức 10 tỷ USD, tăng 4,6% so với cùng kỳ năm 2024. Ở chiều ngược lại, kim ngạch nhập khẩu từ Mỹ vào Việt Nam chỉ đạt 1,5 tỷ USD, giảm 6,6% so với cùng kỳ năm trước.
Ông Đỗ Ngọc Hưng, Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Mỹ, nhận định rằng sự chênh lệch này phản ánh nhu cầu tăng mạnh đối với hàng hóa Việt Nam tại thị trường Mỹ, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc điều chỉnh chính sách thương mại để hạn chế các biện pháp thuế quan hoặc chính sách thương mại bất lợi có thể được chính quyền Mỹ áp dụng đối với Việt Nam.

Để duy trì và thúc đẩy quan hệ thương mại song phương Việt – Mỹ, một trong những giải pháp khả thi là gia tăng nhập khẩu các sản phẩm nông nghiệp Mỹ. Bà Trần Mỹ Hạnh, Đại diện Hội đồng Xuất khẩu Đậu nành Mỹ (USSEC), cho biết Việt Nam hiện nhập khẩu khoảng 50% tổng sản lượng đậu nành nguyên hạt từ Mỹ mỗi năm. Trong tương lai gần, đậu nành Mỹ được kỳ vọng sẽ đóng vai trò ngày càng quan trọng trong ngành công nghiệp thực phẩm Việt Nam, từ đó góp phần mở rộng hợp tác thương mại nông sản giữa hai quốc gia.

Xu hướng chiến lược
Bên cạnh nông sản, năng lượng, công nghệ số và chip bán dẫn là những lĩnh vực hợp tác được đánh giá có tiềm năng phát triển vượt bậc. Do đó, USMEF đang tích cực đẩy mạnh các hoạt động quảng bá và xúc tiến thương mại nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp nhập khẩu, phân phối thịt Mỹ tại thị trường Việt Nam, đồng thời kỳ vọng mức thuế sẽ được điều chỉnh giảm trong thời gian tới.
Tổng thống Donald Trump chỉ đạo các cơ quan liên bang khởi động điều tra các hoạt động thương mại như thâm hụt thương mại, các hoạt động tiền tệ bất bình đẳng, hàng giả, đưa ra thuế quan “đối ứng”, tức áp mức thuế quan với hàng hóa các nước tương đương với mức thuế mà họ đang áp với hàng Mỹ. Để kinh tế Việt Nam không bị ảnh hưởng từ đòn trừng phạt thuế quan của Tổng thống Donald Trump, các doanh nghiệp Việt Nam cũng cần tính tới việc sử dụng hàng hóa, hợp tác nhiều hơn với doanh nghiệp Mỹ.
Những thỏa thuận mua hàng từ Mỹ trị giá hàng tỉ USD vừa được ký kết là minh chứng cho nỗ lực của các doanh nghiệp Việt Nam trong việc tăng cường hợp tác quốc tế, hướng đến sự phát triển bền vững và cân bằng cán cân thương mại. Việc tập trung vào các ngành chiến lược như năng lượng, công nghệ số, chip bán dẫn và mở rộng nhập khẩu nông sản, thực phẩm cao cấp từ Mỹ sẽ là nền tảng quan trọng để thúc đẩy quan hệ thương mại Việt Nam – Mỹ ngày càng khăng khít và hiệu quả.