0
0
Thông tin về Công ty CP Vàng bạc đá quý HanaGold cùng người sáng lập Ngô Thị Thảo bị khởi tố đã thu hút sự chú ý của dư luận, gợi lại những tranh luận từng xuất hiện khi mô hình “tích lũy vàng online” này gọi vốn trên truyền hình năm 2022.
Từ startup “tiệm kim hoàn 4.0” đến tâm điểm chú ý
Tối 26/3, thông tin liên quan đến Công ty CP Vàng bạc đá quý HanaGold nhanh chóng lan rộng khi báo Báo Công an Nhân dân cho biết cơ quan chức năng đã khởi tố vụ án hình sự đối với Ngô Thị Thảo (còn gọi là Hana Ngô, 32 tuổi) cùng một số cá nhân liên quan.
Các bị can bị điều tra về hành vi sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử để chiếm đoạt tài sản và rửa tiền. Theo thông tin ban đầu, từ năm 2018, nhóm này được xác định đã tham gia tạo lập và phát hành một số đồng tiền mã hóa như VNDC, ONUS, HNG, sau đó chào bán cho nhà đầu tư thông qua sàn giao dịch tiền mã hóa ONUS.
Diễn biến này khiến dư luận chú ý không chỉ bởi yếu tố pháp lý mà còn vì nhân vật trung tâm từng là gương mặt startup quen thuộc. Năm 2022, Ngô Thị Thảo xuất hiện trên chương trình Shark Tank Việt Nam để gọi vốn cho dự án HanaGold với đề nghị 200.000 USD đổi lấy 10% cổ phần, tương đương mức định giá gần 5,3 tỷ đồng theo tỷ giá thời điểm hiện tại.
Tại chương trình, mô hình được giới thiệu là “tiệm kim hoàn 4.0”, cho phép người dùng tích lũy vàng trực tuyến với số tiền từ 100.000 đồng. Khi tích lũy đủ một chỉ, khách hàng có thể đến cửa hàng để nhận vàng vật chất. Bên cạnh đó, doanh nghiệp còn định hướng mở rộng bằng hệ thống cửa hàng nhượng quyền với chi phí khoảng 500 triệu đồng mỗi điểm bán.
Theo phần trình bày, HanaGold được thành lập năm 2020, đến thời điểm tham gia gọi vốn đã vận hành 3 cửa hàng, ghi nhận khoảng 15.000 lượt tải ứng dụng, trong đó 30% người dùng phát sinh giao dịch mua vàng. Doanh thu trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 3/2022 được công bố dao động từ 500 triệu đến 1 tỷ đồng. Doanh nghiệp cho biết đã đầu tư khoảng 7 tỷ đồng, trong khi vốn điều lệ ở mức 10 tỷ đồng và người sáng lập nắm giữ 60% cổ phần.
Những con số này phản ánh giai đoạn đầu phát triển của một mô hình fintech kết hợp kinh doanh vàng, trong bối cảnh thị trường đang chứng kiến sự gia tăng của các nền tảng đầu tư trực tuyến. Tuy nhiên, ngay tại thời điểm đó, các yếu tố về vận hành, dòng tiền và khả năng kiểm soát rủi ro đã trở thành nội dung tranh luận chính.
Tranh luận về cơ chế vận hành và rủi ro tích lũy vàng online
Trong phần trao đổi tại chương trình, nhiều nhà đầu tư đã đặt câu hỏi liên quan đến cách thức vận hành của mô hình tích lũy vàng trực tuyến. Một trong những vấn đề được nhắc đến là sự chênh lệch giá vàng theo thời gian, khi khách hàng mua tích lũy ở nhiều thời điểm khác nhau nhưng nhận vàng vật chất tại một thời điểm sau đó.
Phạm Thanh Hưng đặt vấn đề về khả năng cân đối giữa dòng tiền và vàng vật chất. Theo phân tích, nếu khách hàng mua tích lũy ở mức giá thấp nhưng đến thời điểm nhận vàng giá tăng mạnh, doanh nghiệp có thể phải bỏ ra chi phí cao hơn để mua vàng vật chất, dẫn đến rủi ro tài chính.
Ở góc độ khác, Lê Hùng Anh đưa ra tình huống cụ thể liên quan đến dòng tiền: nếu có 100 khách hàng, mỗi người nạp 100.000 đồng, tổng số tiền là 10 triệu đồng, doanh nghiệp sẽ xử lý khoản tiền này như thế nào – dùng để mua vàng dự trữ hay giữ dưới dạng tiền mặt. Câu hỏi này liên quan trực tiếp đến tính minh bạch và khả năng đảm bảo nghĩa vụ với khách hàng.
Theo phần trả lời, đại diện HanaGold cho biết việc cân đối giữa tiền và vàng là trách nhiệm của doanh nghiệp, đồng thời cho rằng các tiệm vàng truyền thống cũng phải thực hiện bài toán tương tự. Tuy nhiên, điểm khác biệt nằm ở việc giao dịch diễn ra trên nền tảng trực tuyến với số lượng lớn khách hàng nhỏ lẻ, khiến mức độ rủi ro được nhìn nhận ở góc độ rộng hơn.
Các nhà đầu tư cũng đặt ra kịch bản về trường hợp doanh nghiệp gặp sự cố tài chính. Thái Vân Linh và Lê Đăng Khoa đều đề cập đến trách nhiệm hoàn trả nếu doanh nghiệp không còn khả năng hoạt động. Phía startup cho biết có cơ chế trích lập dự phòng, nhưng không đưa ra chi tiết cụ thể về cách thức triển khai.
Một điểm đáng chú ý khác là đánh giá về hiệu quả kinh doanh. Nguyễn Ngọc Thủy nhận định rằng với doanh thu 1 tỷ đồng trong 3 tháng, quy mô hoạt động còn hạn chế so với chi phí đầu tư đã bỏ ra. Theo phân tích, mức doanh thu này cho thấy thị trường chưa thực sự tin tưởng mô hình, đồng thời đặt ra áp lực về khả năng duy trì hoạt động lâu dài.
Bên cạnh đó, yếu tố pháp lý cũng được nhắc đến khi kinh doanh vàng thuộc nhóm ngành nghề có điều kiện. Việc triển khai mô hình tích lũy trực tuyến, đặc biệt khi liên quan đến dòng tiền của khách hàng, đòi hỏi cơ chế quản lý chặt chẽ và tuân thủ quy định liên quan.
Kết thúc phần gọi vốn, toàn bộ nhà đầu tư trong chương trình đều từ chối tham gia. Những trao đổi tại thời điểm đó phản ánh các góc nhìn khác nhau về một mô hình mới, trong đó trọng tâm là cơ chế vận hành, khả năng kiểm soát rủi ro và mức độ phù hợp với khung pháp lý hiện hành.
Sau chương trình, người sáng lập HanaGold từng phản hồi về các nhận xét, cho rằng mô hình cần thêm thời gian để chứng minh hiệu quả và việc so sánh với các lĩnh vực kinh doanh truyền thống là chưa phù hợp. Tuy nhiên, các vấn đề được đặt ra tại thời điểm gọi vốn tiếp tục được nhắc lại khi thông tin khởi tố xuất hiện.
Tổng hợp
