Giá vàng, bạc giảm sốc, vì sao?

Giá vàng và bạc gây sốc khi lần lượt giảm hơn 10% và 30% trước kỳ nghỉ cuối tuần.

Các nhà phân tích cho rằng mức độ biến động này không quá bất ngờ, bởi cả hai kim loại quý đã rơi vào trạng thái tăng nóng quá mức.

Đầu giờ sáng 31/1, giá vàng miếng SJC niêm yết ở ngưỡng 178-181 triệu đồng/lượng (mua vào – bán ra), giảm mạnh 8,6 triệu đồng/lượng cả hai chiều. So với đỉnh giá trong tuần, giá vàng đã giảm gần 20 triệu đồng/lượng.

Trên thế giới, đợt bán tháo mạnh nhất lịch sử của vàng xảy ra chỉ hai ngày sau khi kim loại này ghi nhận mức tăng trong ngày lớn nhất từ trước tới nay. Tại đỉnh ngày thứ Năm ở mức 5.602 USD/ounce, giá vàng đã tăng 29,5% trong tháng 1. Trong khi đó, bạc có thời điểm lập đỉnh trong ngày trên 121 USD/ounce, với mức tăng lên tới 68,5%. Nhiều nhà phân tích lưu ý rằng đà tăng kiểu này, đặc biệt khi diễn ra ngay trong tháng đầu tiên của năm, chưa bao giờ là bền vững.

Giá vàng đã giảm xuống 4.890 USD/ounce, có thời điểm giảm xuống dưới 4.700 USD/ounce trong phiên cuối tuần. Giá bạc giảm xuống 85 USD/ounce.

“Vài ngày vừa qua chứng kiến mức độ biến động cực lớn trên toàn bộ thị trường kim loại,” ông Neil Welsh, Trưởng bộ phận Kim loại tại Britannia Global Markets, cho biết. “Đối với kim loại quý, nhịp điều chỉnh này có lẽ không quá bất ngờ nếu xét đến tốc độ và quy mô của đợt tăng trong tháng 1. Vàng và bạc đã bị kéo giãn quá mức về mặt kỹ thuật, với mức tăng gần 20% và trên 40%, đồng thời vị thế đầu cơ, đòn bẩy và hoạt động quyền chọn đều ở mức thường chỉ thấy tại các đỉnh ngắn hạn.”

Ông Ole Hansen, Trưởng bộ phận Chiến lược Hàng hóa tại Saxo Bank, cho rằng mức tăng mạnh theo tháng của vàng và bạc đã khiến điều kiện giao dịch trở nên ngày càng khó khăn, góp phần làm gia tăng biến động hiện tại.

“Các nhà tạo lập thị trường ngày càng ngần ngại nắm giữ rủi ro, dẫn đến thanh khoản mỏng hơn và chênh lệch giá mua – bán rộng hơn,” ông nói. “Nếu nhìn riêng biến động ngày này đúng là điên rồ, nhưng nếu lùi lại một tuần thì điều này, đáng tiếc, lại hoàn toàn bình thường với một thị trường vàng đã chuyển từ vai ‘người lớn” sang hành xử như một thiếu niên nổi loạn – giống hệt bạc.”

Ông Matthew Piggott, Giám đốc mảng Vàng và Bạc tại Metals Focus, mô tả đợt tăng giá trong tháng 1 là biểu hiện của “sự hưng phấn phi lý”, và cho rằng dù rất mạnh, đợt bán tháo hiện tại là một sự điều chỉnh lành mạnh.

Bất chấp áp lực bán cực lớn, các nhà phân tích không tin rằng xu hướng tăng dài hạn của thị trường đã bị tổn hại nghiêm trọng. Dù nhiều chuyên gia cảnh báo nhà đầu tư không nên vội vàng “bắt đáy”, họ vẫn kỳ vọng nhịp điều chỉnh này sẽ sớm thu hút lực mua trở lại.

“Tôi tin rằng xu hướng lớn vẫn còn nguyên vẹn,” ông Welsh nói. “Các yếu tố vĩ mô đã thúc đẩy vàng, bạc và đồng vẫn đang hiện hữu rất rõ ràng. Diễn biến lần này có vẻ là một đợt điều chỉnh vị thế trong một xu hướng tăng đang tiếp diễn, chứ không phải là sự kết thúc của xu hướng đó. Theo quan điểm của tôi, triển vọng của kim loại quý vẫn được hỗ trợ tốt đến hết năm 2026, dù biên độ dao động có thể rộng hơn.”

Bất chấp biến động cực đoan của thị trường, ông Piggott cho rằng rất khó để tìm ra yếu tố nào có thể tạo ra một đợt bán tháo kéo dài, trong bối cảnh nhà đầu tư vẫn phải đối mặt với những bất ổn địa chính trị và kinh tế dai dẳng.

“Bất cứ lúc nào, chúng ta cũng có thể chứng kiến một quyết định chính sách khó lường đảo lộn trạng thái cân bằng hiện tại,” ông nói. “Chừng nào mối đe dọa đó còn tồn tại, nó sẽ tiếp tục nuôi dưỡng tâm lý lạc quan đối với vàng và bạc.”

Về mức độ vàng có thể giảm tới đâu, bà Ipek Ozkardeskaya, Chiến lược gia Thị trường tại Swissquote, cho rằng giá có khả năng kiểm định vùng hỗ trợ quanh 4.600 USD/ounce.

“Tuy nhiên, các nhịp điều chỉnh giá nhiều khả năng sẽ được xem là cơ hội để gia tăng các vị thế mua dài hạn, bởi những động lực chính đứng sau đợt tăng của kim loại quý — như nợ công G7 không bền vững nhưng vẫn tiếp tục tăng, nhu cầu suy giảm đối với đồng USD, bất ổn thương mại và địa chính trị, nhu cầu tìm kiếm các tài sản siêu quốc gia có khả năng bảo toàn giá trị trong kịch bản hỗn loạn địa chính trị gia tăng, và nguy cơ áp lực giá quay trở lại — vẫn đang hiện hữu đầy đủ,” bà nói.

Ông Alex Kuptsikevich, Trưởng bộ phận Phân tích Thị trường tại FxPro, cho biết ông đang theo dõi vùng hỗ trợ ban đầu quanh 4.700 USD/ounce.

Trong khi đợt bán tháo vàng và bạc được kích hoạt bởi áp lực bán kỹ thuật, đà giảm còn bị khuếch đại bởi sự thay đổi trong kỳ vọng liên quan đến kinh tế Mỹ và chính sách lãi suất.

Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố ông Kevin Warsh là ứng viên cho vị trí Chủ tịch tiếp theo của Cục Dự trữ Liên bang (Fed). Ông Warsh từng là Thống đốc Fed vào năm 2006, và một số nhà phân tích kỳ vọng ông sẽ mang lại sự ổn định lớn hơn cho chính sách tiền tệ Mỹ.

Ông Charlie Ripley, Chiến lược gia Đầu tư Cấp cao tại Allianz Investment Management, cho rằng “Warsh, với kinh nghiệm là cựu Thống đốc Fed, được biết đến như một ‘diều hâu’ về lạm phát, nhưng sự trở lại của ông được kỳ vọng sẽ mang đến cách tiếp cận tinh tế hơn trong vai trò lãnh đạo Fed,” ông nói.

Dù Warsh được xem là người theo đường lối thắt chặt tiền tệ, các nhà phân tích cho rằng khó có khả năng ông đi ngược lại lập trường đã được Tổng thống Trump thể hiện rõ ràng rằng lãi suất Mỹ nên ở mức thấp hơn.

“Tổng thống Mỹ đã thể hiện rất rõ mong muốn thấy lãi suất giảm mạnh. Ông khó có khả năng từ bỏ quan điểm này trong thời gian tới,” bà Thu Lan Nguyen, Trưởng bộ phận Nghiên cứu Hàng hóa và Ngoại hối tại Commerzbank, nhận định trong một báo cáo. “Điều này đồng nghĩa các sức ép lên Fed nhiều khả năng sẽ tiếp diễn dưới thời Chủ tịch Fed Warsh nếu ông không đáp ứng kỳ vọng của Trump. Do đó, chúng tôi vẫn đánh giá khả năng cao là ngân hàng trung ương sẽ nhượng bộ ở một mức độ nhất định và cắt giảm lãi suất nhiều hơn so với những gì thị trường hiện đang định giá. Điều này cho thấy giá vàng sẽ tiếp tục được hỗ trợ tốt.”

Bất chấp áp lực liên tục từ ông Trump nhằm thúc đẩy Fed hạ lãi suất, thị trường vẫn tỏ ra thận trọng trong việc định giá kịch bản nới lỏng mạnh. Theo công cụ CME FedWatch, thị trường hiện vẫn dự báo lần tăng lãi suất đầu tiên trong năm 2026 sẽ diễn ra vào tháng 6, và chỉ phản ánh hai đợt cắt giảm lãi suất trong cả năm.

Các nhà kinh tế tại BNP Paribas hiện kỳ vọng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong suốt năm nay.

“FOMC đã quyết định giữ lãi suất ở mức 3,5%–3,75% tại cuộc họp ngày 27–28/1, sau ba lần cắt giảm liên tiếp vào cuối năm 2025. Tăng trưởng kinh tế vững chắc và những lo ngại về thị trường lao động giảm bớt là cơ sở cho quyết định này, và chúng tôi hiện kỳ vọng biên độ lãi suất Fed Funds sẽ được duy trì ổn định trong suốt năm 2026,” các nhà phân tích cho biết.

Dữ liệu lạm phát công bố vào thứ Sáu cũng làm phức tạp thêm lộ trình chính sách tiền tệ của Fed. Theo Bộ Lao động Mỹ, giá sản xuất đã tăng mạnh trong tháng 12. Chỉ số giá sản xuất (PPI) toàn phần tăng 3,0% trong năm qua.

Trong khi đó, PPI lõi – loại trừ giá thực phẩm và năng lượng biến động mạnh – cho thấy lạm phát đang ăn sâu hơn vào nền kinh tế, với mức tăng 3,3%.

Tuần tới, sự chú ý chuyển sang thị trường lao động Mỹ với báo cáo việc làm phi nông nghiệp tháng 1.

Tổng hợp