17 lần liên tiếp Fed hạ lãi suất, thì có 16 lần thị trường tăng trong 1 năm sau.
Thị trường chứng khoán thường ra sao sau khi Fed hạ lãi suất?
Ông Hồ Hữu Tuấn Hiếu, chuyên gia CTCK SSI chia sẻ thông tin trên tại talkshow của Báo Đầu tư thảo luận về những phản ứng của các thị trường, các kênh đầu tư sau khi Fed hạ lãi suất, được dự báo công bố hôm 18/9.
Ông Phan Dũng Khánh, Giám đốc Khối Tư vấn đầu tư CTCK Maybank Kim-Eng cho biết, hiện nay nhiều tổ chức, định chế tài chính trên thế giới đều ủng hộ xác xuất Fed hạ lãi suất vào tháng 9 và tháng 11. Những khảo sát mới nhất cho thấy 90 đến 100% người được hỏi nhận định Fed sẽ hành động, có điều các nhà đầu tư băn khoăn Fed sẽ hạ lãi suất 25 hay 50 điểm phần trăm.
Theo bà Dương Kim Anh, Phó tổng giám đốc Công ty Quản lý quỹ VCBS, vài tháng trước, tầm tháng 5/2024 các chỉ số kinh tế Mỹ, lạm phát chưa hạ nhiệt, tình hình lao động tốt, nhiều người nghĩ năm nay Fed chưa hạ lãi suất mà lùi sang 2025. Từ tháng 6 đến tháng 8, thị trường có nhiều biến động theo xu hướng tiêu cực hơn như tỷ lệ thất nghiệp tăng lên.
Số việc làm mới giảm nhiều hơn so với kỳ vọng thị trường. Fed cũng có những động thái cho rằng đã đến lúc giảm lãi suất, không để tình trạng diễn biến xấu quá sâu, dẫn tới kinh tế suy thoái năm sau.
Ông Hồ Hữu Tuấn Hiếu phân tích, quan điểm của Fed về điều chỉnh chính sách không đến từ dữ liệu đơn lẻ mà còn chịu tác động bởi các yếu tố như tiêu dùng, sản xuất, không phải số liệu 1 thời điểm mà là một chuỗi. Hiện có những lo ngại hạ lãi suất thị trường suy giảm nhưng thực tế hạ lãi suất không phải nguyên nhân của suy thoái mà hạ lãi suất là kết quả của suy thoái.
Vì thế vấn đề nhà đầu tư cần đào sâu là suy thoái có thực sự xảy ra không, xác xuất bao nhiêu, sẽ ảnh hưởng đến kinh tế Việt Nam và TTCK Việt Nam như thế nào.
Trước câu hỏi, nếu Fed hạ lãi suất vừa phải thì tác động tới tỷ giá, lãi suất Việt Nam và tiền gửi ngân hàng như thế nào? Theo bà Dương Kim Anh, 1 tháng lại đây VND đang tăng dần, tỷ giá giảm căng thẳng từ cuối tháng 5. Tỷ giá thấp có nhiều lợi ích trong tăng trưởng GDP, tạo thêm công ăn việc làm ở các doanh nghiệp.
Ông Phan Dũng Khánh lại lưu ý, tỷ giá chưa chắc đã hạ nhiệt. Nửa đầu năm nay, đồng USD có xu hướng tăng và mới chỉ giảm trở lại từ quý II đầu quý III mà thôi nên kỳ vọng của việc Fed hạ lãi suất tác động đến đồng USD đã phản ánh vào giá rồi. Nên khi Fed giảm lãi suất thị trường có thể phản ứng ngược trở lại.
Cần quan sát các ngân hàng trung ương khác nữa như ngân hàng trung ương châu Âu, Thụy Sỹ, Canada, họ hạ lãi suất nhanh hơn Fed thì đồng USD tăng giá chứ không giảm.
Thực tế là khi Fed mới đưa ra tín hiệu và thăm dò giảm lãi suất thì các ngân hàng khác đã hạ lãi suất. Họ hạ một lần và cho biết sẽ xem xét tiếp theo không dựa theo Fed mà dựa trên các chỉ số kinh tế. Việc các ngân hàng dừng hạ lãi suất khiến đồng USD sau khi tăng mạnh đã giảm trở lại. Có thời điểm tỷ giá USD/VND lên tới 26.000 đồng thì hiện tại xuống quanh 24.000 đồng.

“Khả năng USD giảm giá sâu khá khó vì thông tin này phản ánh vào giá rồi. USD-Index hiện quanh 100 điểm, tôi quan sát là ngưỡng hỗ trợ mạnh, khó xuyên thủng. Vì thế nhiều khả năng tỷ giá trong nước bớt nóng hơn trong thời gian tới mà thôi”, ông Khánh phân tích.
Tác động đến các kênh đầu tư
Ông Phan Dũng Khánh phân tích, kỳ vọng Fed hạ lãi suất đã phản ánh nhiều vào thị trường chứng khoán Mỹ. Năm ngoái Fed tăng lãi suất 4 lần thì chứng khoán và giá vàng lập đỉnh, nguyên nhân là các nhà đầu tư kỳ vọng lãi suất đã đến đỉnh, Fed sẽ giảm lãi suất nên họ nhảy vào mua cổ phiếu. Tháng trước, khả năng này rõ ràng hơn nên chứng khoán Mỹ lại lập đỉnh lịch sử, giá vàng lên đỉnh lịch sử.
Tuy nhiên, 10 ngày nay, chứng khoán Mỹ giảm mạnh, đặc biệt cổ phiếu công nghệ giảm mạnh. Như vậy có thể thấy yếu tố này có thể tác động vào giá rồi.
Còn lãi suất tại Việt Nam sẽ thế nào? Khả năng hạ thêm nữa là có, theo quan điểm của ông Khánh, nhưng không nhiều. Năm ngoái Fed tăng lãi suất 4 lần, Việt Nam đi ngược lại, hạ lãi suất. Từ đầu năm đến nay lãi suất cho vay hạ nhẹ, lãi suất tiết kiệm tăng nhưng cũng trong biên độ nhỏ. Triển vọng là lãi suất sẽ ổn định hơn với mức độ biến động nhẹ.
Kịch bản này được ông Hiếu đồng thuận khi cho rằng, năm nay có diễn ra việc các ngân hàng tăng lãi suất huy động nhưng không phải do vấn đề thanh khoản hệ thống như năm 2022 mà là tăng trưởng tín dụng ấm trở lại kéo theo nhu cầu huy động vốn tăng lên. Đây là điều chúng ta kỳ vọng và việc tăng lãi suất ở các ngân hàng thể hiện thị trường ấm lên nho nhỏ. Fed hạ lãi suất tạo dư địa giúp chính sách tiền tệ trong nước dễ thở hơn, góp phần tạo thuận lợi cho nền kinh tế, hỗ trợ TTCK.
Biến số ở đây là Fed hạ lãi suất từ từ hay sẽ hạ lãi suất nhanh và mạnh. Trong quá khứ, Fed từng có 1 số đợt hạ lãi suất rất nhanh trong 1 tháng hạ 50 điểm, 75 điểm phần trăm. Đó là giai đoạn 2007, khủng hoảng tài chính, 2020 bệnh dịch, lúc đó toàn bộ thị trường phản ứng tiêu cực với việc Fed hạ lãi suất, thực tế là phản ứng với việc nền kinh tế đang xấu đi một cách nhanh chóng. Khi kinh tế suy thoái chi tiêu giảm đi, doanh nghiệp hoạt động không tốt, lợi nhuận sụt giảm, nhà đầu tư sẽ bán tài sản rủi ro đi.
Ông Hiếu cho rằng, kịch bản này sẽ không xảy ra. Trong hơn 1 năm trở lại đây, ở chặng cuối quy trình tăng lãi suất, thị trường không còn phản ứng tiêu cực nữa, như những lần đầu tiên. Bởi vậy nếu thực sự thị trường phản ánh với lo ngại suy thoái kinh tế thì đã phản ánh trước.
Nhìn lại diễn biến thị trường sau các lần hạ lãi suất của Fed sẽ thế nào? 3 lần gần nhất 2001, 2007 và 2019 thì gắn với những sự kiện đặc biệt như khủng hoảng kinh tế và covid 19. “Còn 17 lần liên tiếp trước đó, Fed hạ lãi suất, thì có tới 16 lần thị trường tăng trong 1 năm tiếp theo. Điều này có được nhờ kỳ vọng định giá thị trường rẻ hơn + thu nhập của các doanh nghiệp tăng lên khi lãi suất dễ chịu hơn”, ông Hiếu thống kê.