0
0
Năm 2025 đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của tài chính thế giới khi hàng loạt quốc gia đồng loạt hạ lãi suất để kích thích tăng trưởng.
Sau quãng thời gian dài thắt chặt nhằm kiềm tỏa lạm phát, các nhà điều hành đã quyết định đảo chiều chính sách với quy mô cắt giảm được ghi nhận là lớn nhất kể từ sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008.
Báo cáo tổng hợp từ các tổ chức tài chính quốc tế cho thấy một làn sóng nới lỏng mạnh mẽ đang lan tỏa khắp các lục địa. Theo đó, 9 trong số 10 ngân hàng trung ương quản lý các đồng tiền có khối lượng giao dịch lớn nhất thế giới đã bắt đầu lộ trình giảm lãi suất điều hành.
Những cái tên dẫn đầu xu hướng này bao gồm Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) và Ngân hàng Trung ương Anh (BoE). Việc nới lỏng chính sách tiền tệ đồng bộ này phản ánh sự thay đổi ưu tiên từ việc kiểm soát giá cả sang mục tiêu bảo vệ đà phục hồi kinh tế và hỗ trợ thị trường lao động.
Quy mô điều chỉnh lãi suất kỷ lục và sức bật từ thị trường nội địa
Trong suốt cả năm 2025, các cơ quan quản lý tiền tệ quốc tế đã thực hiện tổng cộng 32 lần điều chỉnh lãi suất với mức giảm lũy kế lên tới khoảng 850 điểm cơ bản. Đây là đợt nới lỏng có quy mô rộng nhất trong hơn 15 năm qua, tạo ra một luồng sinh khí mới cho các hoạt động đầu tư và tiêu dùng.
Khi chi phí vay vốn rẻ hơn, các doanh nghiệp có thêm điều kiện để mở rộng quy mô sản xuất, trong khi người dân cũng được tiếp cận các khoản vay tiêu dùng với mức lãi suất ưu đãi hơn, giúp luân chuyển dòng tiền trong nền kinh tế nhanh chóng hơn.
Đặc biệt, tại các nền kinh tế đang phát triển, tốc độ hạ lãi suất thậm chí còn diễn ra quyết liệt hơn nhiều so với các quốc gia phát triển. Tổng mức giảm lãi suất tại khu vực này đã vượt mốc 3.000 điểm cơ bản trong năm nay, cao hơn đáng kể so với mức thực hiện của năm 2024.
Động thái này cho thấy các ngân hàng tại các thị trường mới nổi đang tận dụng tối đa lợi thế khi lạm phát được kiểm soát tốt để kích cầu nội địa. Việc nới lỏng mạnh tay không chỉ giúp giảm áp lực trả nợ cho ngân sách quốc gia mà còn tạo ra lợi thế cạnh tranh về vốn, hỗ trợ các doanh nghiệp nội địa tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Sự dịch chuyển kỳ vọng và những rào cản tiềm ẩn trong năm tới
Mặc dù làn sóng hạ lãi suất đang ở mức đỉnh điểm, các chuyên gia phân tích chính sách vẫn đưa ra những dự báo thận trọng về khả năng duy trì xu hướng này. Có nhiều dấu hiệu cho thấy chu kỳ nới lỏng chính sách tiền tệ có thể sẽ bước vào giai đoạn chậm lại khi chuyển giao sang năm 2026.
Một số định chế tài chính lớn đã bắt đầu phát đi các tín hiệu về việc cân nhắc dừng đà giảm lãi suất, thậm chí tính đến phương án thắt chặt trở lại nếu xuất hiện các dấu hiệu cho thấy lạm phát có nguy cơ quay trở lại do các biến động địa chính trị hoặc đứt gãy cung ứng hàng hóa.
Tính chất của chính sách tiền tệ vốn phụ thuộc chặt chẽ vào diễn biến vĩ mô, do đó việc các ngân hàng trung ương lớn bắt đầu thận trọng là điều dễ hiểu. Khi lãi suất đã xuống mức thấp, dư địa cho các đợt cắt giảm tiếp theo sẽ không còn nhiều.
Thay vào đó, các nhà điều hành sẽ tập trung vào việc quan sát tác động của các đợt giảm lãi suất vừa qua lên nền kinh tế thực. Sự phân hóa trong hành động của các cơ quan quản lý tiền tệ dự kiến sẽ rõ nét hơn trong tương lai gần, khi mỗi quốc gia phải đối mặt với những bài toán riêng về tỷ giá, cán cân thanh toán và sức nóng của thị trường bất động sản nội địa.
Việc theo dõi sát sao các chỉ số về tăng trưởng GDP và chỉ số giá tiêu dùng trong các quý tiếp theo sẽ là chìa khóa để xác định liệu thế giới có tiếp tục được hưởng lợi từ nguồn vốn rẻ hay sẽ phải làm quen với một mặt bằng lãi suất mới mang tính ổn định hơn. Sự điều chỉnh này không chỉ ảnh hưởng đến dòng vốn đầu tư gián tiếp mà còn tác động trực tiếp đến chiến lược kinh doanh của các tập đoàn đa quốc gia và kế hoạch tài chính của từng hộ gia đình trên toàn cầu.
